Babak Lotfi Khajepasha, Στην αγκαλιά του δέντρου (In the arms of the tree, 2023)

 Babak Lotfi Khajepasha, Στην αγκαλιά του δέντρου (In the arms of the tree, 2023)

 

  Εξακολουθεί να παίζεται στο Στούντιο και στο Ατενέ.

  Ξέρουμε ότι τα παιδιά είναι τα μεγάλα θύματα σε περίπτωση διαζυγίου. Έχω ξεχάσει τις ταινίες που έχω δει που έχουν αυτό το θέμα, θυμάμαι όμως έντονα το «Ένας χωρισμός» του Ασγάρ Φαρχάντι, με το ανοικτό τέλος. Είναι βέβαια και η ταινία «Ξεκινήματα», που εξακολουθεί να προβάλλεται στους κινηματογράφους.  

  Η διαφορά: Εκεί ήταν ένα κορίτσι που πρέπει να αποφασίσει με ποιον από τους δυο γονείς θέλει να μείνει. Εδώ έχουμε δυο αγοράκια, που είναι αχώριστα. Μαντεύουν ότι κάτι συμβαίνει. Ο πατέρας προειδοποιεί το θείο τους, να μην τα παίρνει πάντα μαζί, πρέπει να συνηθίσουν στο χωρισμό.

  Αμ δε.

  Το τέλος της ταινίας είναι συγκλονιστικό. Ένα αφηγηματικό κενό δημιουργεί ένα μείζον σασπένς που διατρέχει ένα μεγάλο μέρος της ταινίας προς το τέλος της.

  Τι έγιναν τα παιδιά, πνίγηκαν;

  Αγωνία των γονιών, του θείου, που νιώθει ένοχος, και των άλλων που τρέχουν απεγνωσμένα να τα βρουν. Όμως σχεδόν η μισή ταινία καταλαμβάνεται από επεισόδια και πλάνα με τα δυο μικρά αγόρια.

  Στον ιρανικό κινηματογράφο υπάρχει μια ειδική κατηγορία έργων για/με παιδιά.

  Γράφω μια «Εισαγωγή στον ιρανικό κινηματογράφο». Καθώς θεωρώ πολύ πιθανόν να μην την τελειώσω, ανάρτησα στο blog μου για τον προεπαναστατικό κινηματογράφο. Τώρα λέω να αναρτήσω το σχετικό απόσπασμα προσχέδιο (όχι το εκτενές που έγραψα αργότερα) που έχω γράψει για τον μετεπαναστατικό κινηματογράφο, που προς το παρόν τον πραγματεύομαι θεματικά, με πρώτο μέρος τις πολεμικές ταινίες και δεύτερο τις ταινίες με/για παιδιά.

  Ο «Κινηματογράφος με παιδιά» είναι ένα είδος, θα μπορούσαμε να το χαρακτηρίσουμε, ειδικά ιρανικό.

  Κατ’ αρχάς να πούμε ότι ξεχωρίζει από τον «Κινηματογράφο για παιδιά», που απευθύνεται ειδικά στα παιδιά. Ο «Κινηματογράφος με παιδιά» όμως μπορεί να απευθύνεται τόσο στους μεγάλους όσο και στα παιδιά.

  Το είδος χρονολογείται πριν από την επανάσταση, αλλά γνώρισε μεγάλη ακμή μετά την επανάσταση, που κράτησε σχεδόν μέχρι το τέλος της χιλιετηρίδας.

  Ο «Κινηματογράφος με παιδιά» αποτελούσε μια εξέλιξη του «Κινηματογράφου για παιδιά», που εν πολλοίς οφείλεται στον Αμπάς Κιαροσταμί. Ο Κιαροσταμί γύρισε ταινίες για παιδιά στο τμήμα κινηματογράφου του Kanoon, ένα ίδρυμα που επιχορηγούνταν από το κράτος με στόχο την πνευματική ανάπτυξη παιδιών και εφήβων, μικρού μήκους όλες τους.

  Υπήρξαν και άλλα ιδρύματα που για κάποιο διάστημα καθένα του χρηματοδοτούσε ταινίες με παιδιά ή για παιδιά.

    Η άνθηση του κινηματογράφου για/με παιδιά υπήρξε τέτοια ώστε όχι μόνο δημιουργήθηκαν κινηματογραφικές αίθουσες ειδικά για παιδιά αλλά και ένα φεστιβάλ για ταινίες για/με παιδιά.

  Ο «Κινηματογράφος με παιδιά» όμως αναπτύχθηκε ιδιαίτερα μετά το μέσο της δεκαετίας του ’80. Ένας βασικός λόγος γι’ αυτή την ανάπτυξη είναι ότι οι σκηνοθέτες απέφευγαν το σκόπελο της λογοκρισίας που ίσχυε για τις άλλες ταινίες, με βασικό εμπόδιο την ευπρεπή συμπεριφορά και ενδυμασία ανδρών αλλά κυρίως γυναικών. Τέτοιοι περιορισμοί δεν υπήρχαν στις ταινίας με παιδιά, που είχαν και μικρότερο κόστος παραγωγής καθώς η αμοιβή για τους μικρούς ερασιτέχνες ηθοποιούς ήταν σαφώς μικρότερη από ότι για μεγάλους ηθοποιούς.

  Ο κινηματογράφος για/με παιδιά άρχισε να φθίνει με την εκλογή του μεταρρυθμιστή προέδρου Αλί Χαταμί το 1997. Η λογοκρισία χαλάρωσε, πράγμα που οδήγησε τους σκηνοθέτες να κάνουν ταινίες για μεγάλους.

  Η εξάπλωση του διαδικτύου οδήγησε επίσης στην παρακμή του κινηματογράφου για παιδιά. Τώρα τα παιδιά μπορούσαν να έχουν πάρα πολύ εύκολη πρόσβαση σε δυτικές ταινίες, που ήταν καλύτερες από τις ιρανικές καθώς είχαν γίνει με καλύτερη ψηφιακή τεχνολογία.

  Φυσικά το είδος δεν εξαφανίστηκε. Αξίζει να αναφέρουμε τον «Σκιέρ» (2018) του Fereydoun Najafi».

  Και μια ατάκα από την ταινία: Ο δάσκαλος είπε ότι τα κορίτσια γίνονται γυναίκες μετά τα 9 και τα αγόρια γίνονται άντρες μετά τα 14. Μπορεί να έχω γράψει στην κριτική για την ταινία «Την ημέρα που έγινα γυναίκα» για ποιο λόγο τα κορίτσια γίνονται γυναίκες μετά τα 9.

  Εξαιρετική ταινία, παρά το 6 της βαθμολογίας της. Εγώ βέβαια έβαλα 8.