Christopher Nolan, The odyssey (2026)

 Christopher Nolan, The odyssey (2026)

 

  Σίγουρα θα παίζεται και την επόμενη εβδομάδα στους κινηματογράφους.

  Όνειρό μου ήταν να διαβάσω τα ομηρικά έπη στο πρωτότυπο. Και τόσο με ενθουσίασαν όταν τελικά τα διάβασα, που τα διάβασα και δεύτερη φορά, τόσο την Ιλιάδα όσο και την Οδύσσεια, πριν δέκα χρόνια, εδώ στην Κρήτη. Και φυσικά είδα κάποιες κινηματογραφικές μεταφορές τους, όπως κάνω πάντα. Έτσι δεν υπήρχε περίπτωση να μη δω και την «Οδύσσεια» του Κρίστοφερ Νόλαν, για την οποία γίνονται πολλές συζητήσεις.

  Ένα κριτήριο για το πόσο μου αρέσει μια ταινία είναι το αν με καθηλώνει, αν την βαριέμαι, ή κάτι ενδιάμεσο. Η ταινία του Νόλαν πρέπει να πω ότι με καθήλωσε.

  Φυσικά, όπως γίνεται στις κινηματογραφικές μεταφορές (έχω γράψει σχετικά) δεν έμεινε πιστός στην πλοκή. Πρόσθεσε επεισόδια, όπως για παράδειγμα την αντικατάσταση του Αντίνοου με κάποιον άλλο νεαρό στην τρωική εκστρατεία, την οποία ο νεαρός πλήρωσε με τη ζωή του.

  Και βέβαια παρέλειψε επεισόδια, όπως για παράδειγμα το κρέμασμα των υπηρετριών που πηδιόντουσαν με τους μνηστήρες.

  Έχουμε την τάση να βάζουμε στον προκρούστη του μεταφερόμενου έργου την κινηματογραφική μεταφορά, θεωρώντας την τόσο πιο ελλειμματική όσο πιο πολύ αποκλίνει από αυτό, αν και ξέρουμε ότι αυτό είναι λάθος. Υπάρχουν μεταφορές που είναι πιστές, και άλλες που απλά εμπνέονται από το λογοτέχνημα, όπως π.χ. η «Μαντάμ Μποβαρί».

  Είναι ιεροσυλία η απόκλιση;

  Για πολλούς ναι. Δεν το κρύβω ότι με ξένισε η μαύρη ωραία Ελένη, αν και καταλαβαίνω το σκεπτικό του Νόλαν (Πρέπει να ξαναδώ τη «Μαχαμπαράτα»  του Πήτερ Μπρουκ). Σε μια διαφωτιστική συζήτηση με τον Ιωάννη Κωνσταντάκο που πέτυχα στο academia.edu, είδα ότι δεν ήταν η μόνη μη λευκή, απλά εγώ δεν αντελήφθηκα τους άλλους παρά μόνο έναν επίσης μαύρο μνηστήρα.

  Ο Νόλαν «σπάζει» την ιστορία πηγαίνοντας μπροστά-πίσω στο χρόνο, δίνοντας έτσι ένα ρυθμό στην ταινία, κάτι ανάλογο με τα μουσικά έργα, που το αλέγκρο το διαδέχεται το λάργκο και ούτω καθεξής.

  Θα μου άρεσε πολύ να έβλεπα και τις σειρήνες, και ας μην άκουγα το τραγούδι τους όπως ο Οδυσσέας, αλλά δεν τις είδα.

  Συνειδητοποίησα ότι το μοτίβο «ένας εναντίον όλων» που είδα τελευταία σε πολλές κινέζικες ταινίες wu xia, το συναντάμε και εδώ, και όχι μόνο στα ακριτικά έπη. Μόνος ο Οδυσσέας εναντίον των μνηστήρων.

  Και επίσης δεν μου άρεσε το τέλος. Ο Οδυσσέας παίρνει πάλι δρόμο για ταξίδια. Δεν θυμόμουνα να τέλειωνε έτσι η «Οδύσσεια», και ρώτησα το chatgpt. Να η ερώτησή μου:

  «Δεν μπορείς να έχεις και την πίττα σωστή και το σκύλο χορτάτο. Έχω γράψει αρκετά για την αυτοθυσία της γυναίκας για τον άντρα (Αντίο Παλλακίδα μου, Άλκηστη...). Η κακομοίρα η Πηνελόπη, τρελά ερωτευμένη με τον Οδυσσέα, του έμεινε πιστή 20 χρόνια. Και αυτός ο άθλιος, αντί να καθίσει στα αυγά του, το έριξε πάλι στα ταξίδια. Δυστυχώς δεν υπάρχει προφητεία του Τειρεσία που να λέει ότι η Πηνελόπη, αγανακτισμένη, τα έφτιαξε με κάποιον από τους επόμενους μνηστήρες. Τα λέω αυτά γιατί έχω δηλώσει επανειλημμένα φεμινιστής. Σίγουρα ένα τέλος δεν θα ικανοποίησε πολλούς σαν και μένα. Θα μπορούσε μια χαρά ο Νόλαν να κλείσει την ταινία του όπως ο όμηρος».

  Η απάντηση ήταν ότι υπάρχει στη λ ραψωδία μια τέτοια προφητεία από τον Τειρεσία. Αυτή την προφητεία ακολουθεί ο Καζαντζάκης στη δική του «Οδύσσεια».

  Θέματα: Ο νόστος, η επιστροφή στην πατρίδα. Η συζυγική αγάπη. Η πίστη στον αφέντη (θέμα που συναντάμε σε πολλές ταινίες με σαμουράι). Και βέβαια το φανταστικό.

  Ένα τελευταίο σχόλιο: ο ρεαλισμός είναι ένα μικρό διάστημα στην αφηγηματική μυθοπλασία, μόλις τους τελευταίους αιώνες. Αυτός είναι και ο λόγος που ο Νόλαν δεν του κάνει ιδιαίτερη χρήση. Έδειξε μόνο τη σκύλα (ή τη χάρυβδη; ) να καταβροχθίζει συντρόφους του Οδυσσέα. Την θεά Αθηνά δεν την είδαμε. Ό,τι άλλο «φανταστικό» υπάρχει βρίσκεται στο μύθο (Κίρκη), δεν παρουσιάζονται π.χ., με κινηματογραφικά εφέ, οι σύντροφοι του Οδυσσέα να μεταμορφώνονται σε γουρούνια, τους βλέπουμε όταν έχουν πια μεταμορφωθεί σε γουρούνια.

  Επαναλαμβάνω, μου άρεσε η ταινία παρά τις ενστάσεις μου, και βέβαια δεν άρεσε μόνο σε μένα, όπως δείχνει η βαθμολογία της, 8,4.

Ang Li, Eat, drink, man, woman (飲食男女,1994)

 Ang Li, Eat, drink, man, woman (飲食男女,1994)

 

  Όπως στην ταινία «Στη φωτιά» του βιετναμέζου Anh Hung Trang, έτσι και στην ταινία του Ang Li «πρωταγωνιστής» είναι το φαγητό. Εδώ είναι ο πατέρας με τις τρεις κόρες του, μάγειρας. Εκεί είναι η Ζιλιέτ Μπινός, μαγείρισσα.

  Τρεις κόρες, με τα προβλήματά τους. Η μεγάλη, χημικός, χριστιανή, δεν φαίνεται να έχει ξεπεράσει την ερωτική της απογοήτευση με ένα συμφοιτητή της, πράγμα που αποδεικνύεται μύθος. Και ενώ την βλέπουν να μένει στο ράφι παντρεύεται με τον γυμναστή του σχολείου της, τον οποίο θα κάνει χριστιανό. Οι μαθητές της της στέλνουν ραβασάκια που νομίζει ότι είναι από αυτόν. Εξοργίζεται όταν το ανακαλύπτει. Αλλά τέλος καλό, όλα καλά.

  Όμως έδωσε όλες της τις οικονομίες προκαταβολή για ένα διαμέρισμα σε μια πολυκατοικία που ήταν ακόμη στα μπετά. Αποδείχτηκε ότι η κατασκευαστική εταιρεία ήταν απατεώνες, πάνε τα λεφτά της.

  Η μεσαία είναι στέλεχος σε μια αεροπορική εταιρεία. Το ειδύλλιό της με ένα νέο στέλεχος της εταιρείας ναυαγεί. Τελικά θα δεχθεί τη θέση στο Άμστερνταμ.

  Η μικρή είναι φοιτήτρια. Μεταφέρει τα γράμματα του απογοητευμένου ερωτευμένου στη φίλη του. Ο φουκαράς, αφού είδε και αποείδε, τα έφτιαξε μαζί της, προς μεγάλη αγανάκτηση της φίλης του. (Δίδαγμα: γυναίκες, μην κάνετε τις πολύ δύσκολες, γιατί το κελεπούρι μπορεί να σας φύγει).

  Από τα κωμικά επεισόδια: ο πατέρας φτιάχνει φαγητό για την μικρή Shan Shan, κόρη της Jing Rong η οποία ετοιμάζεται να πάρει διαζύγιο, κόρη της μαντάμ Liang που μόλις επέστρεψε από την Αμερική. Τρώει αυτό που της έδωσε η μητέρα της για το σχολείο. Σε λίγο ο πατέρας θα φτιάχνει ολόκληρο μενού για τους συμμαθητές και τις συμμαθήτριες της.

  Όμως το πιο κωμικό επεισόδιο είναι αυτό: Όλοι πιστεύουν ότι ο πατέρας θα παντρευτεί την madam Liang. Όταν στο οικογενειακό τραπέζι ο πατέρας ζητάει το χέρι της κόρης της, με την οποία τα είχε εδώ και καιρό, και μάλιστα είναι έγκυος, η Μαντάμ Liang παθαίνει υστερία.

  Κάτι ανάλογο είδαμε και στην ταινία του Milton Katselas, «Τα 40 καράτια».

  Την ταινία μου την υπέδειξε o Claude.ai, όχι για τα ίδια υφολογικά στοιχεία αλλά για τις οικογενειακές σκηνές, που έχει και η ταινία του Edward Yang, «Yi yi».

  Πολύ καλή ταινία, 7,8 η βαθμολογία της.

Yang Edward, Yi Yi (--, 2000)

 Yang Edward, Yi Yi (--, 2000)

 

  Επειδή μπορεί να σας παραξενέψει ο κινέζικος τίτλος: Yi, 一, ένα. Er, 二, δύο. San, 三, τρία.

  Και το ανέκδοτο:

  Ο πατέρας αποφασίζει να μάθει τους αριθμούς στο μικρό του γιο. Του γράφει το ένα. Την επομένη το πρωί, στην επανάληψη, του γράφει το ένα, αλλά κάνει τη γραμμή πιο μεγάλη. Ο μικρός γιος δεν ξέρει να απαντήσει. Του δίνει μια σφαλιάρα. -Δεν είπαμε ότι είναι το ένα; -Και πού να ξέρω εγώ ότι σε μια νύχτα μεγάλωσε τόσο πολύ;

  Και πάμε στην ταινία:

  Γιατί την είδα.

  Είχα δει την ταινία του Bian Zhuo «As the water flows», και σε συζήτηση με τον Claude.ai για τα υφολογικά στοιχεία, μακριά πλάνα και off-screen διαλόγους, μου υπέδειξε αυτή την ταινία του ταϊβανέζου Yang που χαρακτηρίζεται από τα ίδια υφολογικά στοιχεία, πράγμα που το διαπίστωσα.

  Τώρα ως προς την πλοκή.

  Παρακολουθούμε διάφορες ιστορίες, με έλασσονα σασπένς. Μια γιαγιά που βρίσκεται στο νοσοκομείο με εγκεφαλικό, ένας πιτσιρικάς που τον πειράζουν οι συμμαθήτριές του, μια επιχείρηση που διστάζει να προσλάβει έναν γιαπωνέζο για τις γνώσεις του πάνω σε ένα λογισμικό, μια μεσολαβήτρια που μεταφέρει τις επιστολές του στην φίλη του, για να καταλήξει να γίνει αυτή φίλη του, μια παλιά αγάπη…

  Αυτή θα λέγαμε είναι η κεντρική ιστορία. «Οι παλιές αγάπες πάνε στον παράδεισο», λέει η Μάρω Βαμβουνάκη. Όμως εδώ γύρισε πίσω. Την παράτησε στήνοντάς την στο ραντεβού πριν 30 χρόνια (θα της εξηγήσει τους λόγους του). Αυτή, απελπισμένη, πήγε στις ΗΠΑ όπου παντρεύτηκε, χώρισε… και τώρα επέστρεψε στην πατρίδα. Η γυναίκα του δεν καλοβλέπει την επιστροφή της, γίνεται επεισόδιο σε ένα πάρτι συμμαθητών. Τελικά θα βρεθούν στην Ιαπωνία, όπου είχε πάει αντιπρόσωπος της εταιρείας του για να υπογράψει τη σύμβαση με τον γιαπωνέζο.

  Υπάρχουν αρκετές δόσεις χιούμορ, ιδιαίτερα με τον πιτσιρικά και την φωτογραφική του μηχανή.

  Στο τέλος η ταινία έχει ένα κρεσέντο εξελίξεων. Η γιαγιά πεθαίνει. Συγκινητικότατος ο λόγος που βγάζει μπροστά στο φέρετρό της ο πιτσιρικάς, στο τελευταίο επεισόδιο της ταινίας. Η παλιά αγάπη επιστρέφει στον παράδεισο, χωρίς να του αφήσει μήνυμα. Και ο πρόεδρος της εταιρείας προσλαμβάνει άλλη στη θέση του γιαπωνέζου, την οποία πιάνει γκόμενα.

  Καθηλωτικά τα επεισόδια, εξαιρετικό το σενάριο, πολύ καλός σκηνοθέτης ο Yang, και το 8,1 της ταινίας δεν είναι έκπληξη.

 

Σταύρος Τσιώλης, Ας περιμένουν οι γυναίκες (1998)

 Σταύρος Τσιώλης, Ας περιμένουν οι γυναίκες (1998)

 

Από σήμερα στους κινηματογράφους

 

  Όταν βλέπω μια μεταδικτατορική κωμωδία, δεν μπορώ να μην την βάλω στον προκρούστη των κωμωδιών της χρυσής εποχής του ελληνικού κινηματογράφου της δεκαετίας του ’60, με τους αξέχαστους κωμικούς (να μη λέμε ονόματα), και φυσικά τη βρίσκω πάντα υπολειπόμενη. Και, να το ξαναγράψω, ένα βασικό κριτήριο για μένα είναι το πόσο γελάω.

  7,7 η βαθμολογία της, ας το πούμε από τώρα, πιστεύω γιατί έχει ένα σημαντικό χαρακτηριστικό: την πολιτική σάτιρα. Οι αναφορές στο ΠΑΣΟΚ και στη ΝΔ γίνονται επίκαιρες, με το προεκλογικό κλίμα να επικρατεί. Από τις ταινίες της χρυσής δεκαετίας, η μόνη που θυμάμαι να έχει πολιτική σάτιρα είναι η «Υπάρχει και φιλότιμο».

   Βλέπουμε αρχικά τους δυο από τους τρεις μπατζανάκηδες. Ο ένας είναι αρρωστημένα ερωτύλος, και θα δούμε πολλά χιουμοριστικά επεισόδια. Ο άλλος είναι ο προσγειωμένος. Ο τρίτος είναι πραγματικός γκομενιάρης. Θα τον δούμε με τη γκόμενα.

  Πού πηγαίνουν;

  Στη Θάσο, που τους περιμένουν οι οικογένειές τους.

  Θα αργήσουν λίγο, αλλά μόνο έτσι θα έχουμε την κωμωδία.

  Από τα πιο κωμικά επεισόδια: Ο Ζουγανέλης πέφτει στο νερό να αυτοκτονήσει, απελπισμένος από έρωτα. Ο Μπουλάς πέφτει στο νερό να αυτοκτονήσει, επειδή ο μπατζανάκης του ξεγέλασε την μάνα του και ψήφισε ΝΔ, ενώ αυτός είναι βαμμένος πασόκος.

  -Θα ψηφίσω ΠΑΣΟΚ.

  Όχι εγώ, ατάκα από την ταινία είναι.

  Μια ομοιότητα με τις ταινίες της δεκαετίας του ’60 είναι τα 15 τραγούδια.

  Που δεν είναι όλα λαϊκά, και μόνο ένα είναι live.

   

Alan Parker, Το εξπρές του μεσονυχτίου (Midnight express, 1978)

 Alan Parker, Το εξπρές του μεσονυχτίου (Midnight express, 1978)

 

  Από σήμερα στους κινηματογράφους

  Θυμάμαι τότε που προβλήθηκε, είχε κάνει πάταγο. Όμως είμαι σχεδόν σίγουρος ότι δεν την είχα δει, αλλιώς θα θυμόμουνα ότι το εξπρές του μεσονυχτίου απλά σήμαινε την απόδραση από τις τουρκικές φυλακές.

  Καθώς είμαι κατά των ναρκωτικών θα έλεγα, τα ’θελε και ο κώλος του. Τι του ήλθε, επιστρέφοντας στην Αμερική από την Τουρκία, να ζωστείς με δυο κιλά χασίσι;

  Αλλά σίγουρα η ποινή ήταν δυσανάλογη του εγκλήματος. Μικρή η ποσότητα, σε φίλους θα το πουλούσε. Και δεν μιλάμε για τα τέσσερα χρόνια, αλλά για τα τριάντα που επεδίκασε η έφεση του εισαγγελέα, καθώς του φάνηκε πολύ μικρή η ποινή.

  Ακούσαμε για τη διαφθορά των δικηγόρων, στην οποία ήταν υποχρεωμένοι να υποκύψουν. Ένας τίμιος δικηγόρος εξοστρακιζόταν. Ασύλληπτο, αν είναι αλήθεια.

  Στο μεγαλύτερο μέρος της ταινίας βλέπουμε τις οικτρές συνθήκες διαβίωσης στη φυλακή, τη σκληρή συμπεριφορά των αρμοδίων, τόσο των φυλάκων όσο και των ανωτέρων τους.

  Και το σασπένς: Θα καταφέρουν, οι τρεις τους, να δραπετεύσουν;

  Θα τα καταφέρει μόνος του, σε άλλη απόπειρα.

  Ο ίδιος, μου λέει η ΑΙ, δήλωσε ότι…

  Αλλά ας αντιγράψω τι μου είπε το chatgpt όταν το ρώτησα αν η ταινία προβλήθηκε στην Τουρκία.

  «Όταν κυκλοφόρησε το 1978, το Midnight Express προκάλεσε τεράστιες αντιδράσεις στην Τουρκία, επειδή παρουσίαζε τις τουρκικές φυλακές και γενικότερα τους Τούρκους με εξαιρετικά αρνητικό τρόπο. Η ταινία δεν προβλήθηκε τότε στους κινηματογράφους της Τουρκίας και ουσιαστικά ήταν απαγορευμένη. Η πρώτη επίσημη προβολή της στην Τουρκία έγινε το 1992, από το ιδιωτικό τηλεοπτικό κανάλι HBB, μετά τις αλλαγές που επέτρεψαν την ιδιωτική τηλεόραση. Έχει ενδιαφέρον επίσης ότι αργότερα: ο σεναριογράφος Όλιβερ Στόουν παραδέχτηκε ότι η ταινία δραματοποίησε και υπερέβαλε αρκετά γεγονότα, ενώ και ο ίδιος ο Billy Hayes, στον οποίο βασίζεται η ιστορία, έχει δηλώσει ότι η ταινία δεν απεικονίζει πιστά όσα συνέβησαν και ότι δεν θα ήθελε να θεωρείται καταδίκη του τουρκικού λαού συνολικά».

  Το τελευταίο βέβαια είναι αυτονόητο.

  Πάντα είχα την περιέργεια, δηλαδή θα ήθελα να ξέρω, πόσο «αποκλίνει» μια ταινία από το πραγματικό γεγονός πάνω στο οποίο βασίζεται. Σπάνια θα μάθω κάτι.

  Πάντως η ταινία είναι συναρπαστική, έχει βαθμολογία 7,5 που με βρίσκει απόλυτα σύμφωνο.

  Και, διάβολε, έχουν περάσει πενήντα χρόνια, δεν πιστεύω να επικρατεί και σήμερα η ίδια κατάσταση στις τουρκικές φυλακές.

  Και οι φαντάροι δεν νομίζω να δέρνονται πια από τους ανωτέρους τους.

Alan J. Pakula, Η εξαφάνιση (Klute, 1971)

 Alan J. Pakula, Η εξαφάνιση (Klute, 1971)

 

  Από σήμερα στους κινηματογράφους

  Πάλι θα μιλήσω για την πρόσληψη.

  Μου αρέσουν τα romance, και έτσι για μένα σε μια ταινία αυτό που θα με συγκινήσει περισσότερο είναι το romance, ακόμη και αν η προτειθέμενη σκηνοθετική (κατά το συγγραφική) πρόσληψη δεν είναι αυτή, ο σκηνοθέτης με την ταινία του ήθελε να δείξει περισσότερο κάτι άλλο.

  Όμως να πω χοντρικά την πλοκή πριν προχωρήσω σε διευκρινήσεις.

  Ο φίλος του Ντόναλντ Σάδερλαντ, ιδιωτικού ντετέκτιβ, εξαφανίστηκε. Η εξαφάνισή του πιθανόν να έχει σχέση με ένα call girl, την Τζέην Φόντα. Ο Σάδερλαντ θα προσληφθεί για να διαλευκάνει την υπόθεση.

  Ένας πελάτης κτυπάει άγρια τα call girl των οποίων μισθώνει τις υπηρεσίες. Στη λίστα είναι τρία. Η πρώτη αυτοκτόνησε ταυτόχρονα με την εξαφάνιση του φίλου του, πριν ένα χρόνο. Η δεύτερη φαίνεται να αυτοκτόνησε και αυτή, πρόσφατα. Ο Σάδερλαντ δεν έχει καμιά αμφιβολία ότι δολοφονήθηκαν, και αυτός ο πελάτης δεν μπορεί παρά να είναι ο δολοφόνος. Σειρά έχει η Τζέην Φόντα, καθώς η έρευνα σίγουρα θα οδηγήσει σ’ αυτήν και στη συνέχεια  στα ίχνη του.

  Μια σχέση αναπτύσσεται ανάμεσα στην Τζέην και τον Ντόναλντ. Φοβάται. Του ζητάει να τη φιλοξενήσει για λίγες μέρες.

  Το ότι θα πηδηχτούν είναι σίγουρο, όμως το πρώτο πήδημα είναι mercy fuck. Όχι, δεν νιώθει οργασμό με τους πελάτες. Όμως αργότερα τα πράγματα αλλάζουν, νιώθει αισθήματα για αυτόν, που την τρομάζουν. Από ό,τι φαίνεται, ο Ντόναλντ θα ήταν διατεθειμένος για μια μόνιμη σχέση μαζί της.

  Και πηγαίνουμε στην πρόσληψη.

  Ο σκηνοθέτης μπορεί να ήθελε να δώσει ένα συναρπαστικό θρίλερ, αυτό θα συγκινήσει τον μέσο θεατή και θα γεμίσει τις αίθουσες. Εγώ όμως ξεχωρίζω το πορτραίτο της Τζέην. Οι περισσότερες (για να μη γενικεύσω, πέφτοντας θύμα ενός από τα είδωλα του Μπέηκον,  λέγοντας όλες) οι κοπέλες του επαγγέλματος έχουν ψυχολογικά προβλήματα. Επισκέπτεται συχνά την ψυχίατρό της, σε επεισόδια άσχετα με την πλοκή, που έχουν σαν στόχο να μας φωτίσουν το ψυχολογικό της πορτραίτο.

  Και πώς τελειώνει η ταινία;

  Το τέλος του θρίλερ το καταλαβαίνετε, δεν κάνω σπόιλερ, είναι δεδομένη η αφηγηματική αναμονή, όμως το romance;

  Θα δεχόταν ένα happy end στο ειδύλλιο ο μέσος αμερικάνος, εκείνη την εποχή; Σίγουρα όχι.

  Όμως ο σκηνοθέτης αφήνει μια υποψία (το έχω δει συχνά αυτό) για θεατές που δεν ανήκουν στον μέσο όρο. She admits that, although she will miss Klute, she is unable to tell him and jokes that the doctor will likely see her again the next week, αντιγράφω από την πλοκή που δίνει η βικιπαίδεια. Φεύγει από τη Νέα Υόρκη αλλά, αν και το λέει αστεία, η ψυχίατρός της είναι πιθανόν να την ξαναδεί.

  Αυτό πού κολλάει;

  Στην υποψία ενός happy end. Θα δει την ψυχίατρό της, αλλά πιθανόν και τον Ντόναλντ. Και τότε δεν αποκλείεται να πει το ναι σε μια μόνιμη σχέση, που τώρα την αρνήθηκε.

  Άρεσε πολύ η ερμηνεία του Σάδερλαντ, σαν αντιήρωα ντετέκτιβ. Όσο για την Τζέην, δίνει με μεγάλη πειστικότητα το πορτραίτο του call girl, σε ένα ρόλο με τον οποίο κέρδισε το όσκαρ της καλύτερης ηθοποιού.  

  7,1 η βαθμολογία της, εγώ έβαλα 8.

Georgi M. Unkovski, Dj βοσκός (Диџеј Ахмет, 2025)

 Georgi M. Unkovski, Dj βοσκός (Диџеј Ахмет, 2025)

   Από σήμερα στους κινηματογράφους

  Θέμα της ταινίας η διάσταση ανάμεσα στην παράδοση και στο σύγχρονο. Και πώς αλλιώς θα μπορούσε να τονίσει εντονότερα αυτή την αντίθεση ο σλαβομακεδόνας Georgi M. Unkovski παρά μέσα από μια ιστορία αγάπης σε ένα άκρως συντηρητικό περιβάλλον όπως είναι η κοινότητα των γιουρούκων, μουσουλμανική μειονότητα στη βόρεια Μακεδονία;

  Αυτός, ένας δεκαπεντάχρονος νεαρός βοσκός. Όμως μοντέρνος, οι κοπέλες τον τραβούν συχνά με το κινητό τους και τον ανεβάζουν στα media, χωρίς αυτός να το έχει πάρει χαμπάρι. Θέλει να γίνει dj.

  Αυτή, μόλις έχει έλθει από τη Γερμανία, πολύ όμορφη και πολύ μοντέρνα κοπέλα. Οι γονείς της έχουν αποφασίσει ποιον θα πάρει, της έχουν έτοιμο το γαμπρό.

  Αυτή όμως δεν τον θέλει, όχι βέβαια γιατί είναι κανένας άσχημος, απλά δεν της αρέσει η ιδέα να την παντρέψουν οι γονείς της με το ζόρι, ενώ ήδη η καρδιά της κτυπάει για τον βοσκό.

  Πώς θα ξεφύγει από αυτό το γάμο;

  Σε ένα ετήσιο καλλιτεχνικό φεστιβάλ θα χορέψει με δυο άλλες κοπέλες ένα εξαιρετικά μοντέρνο χορό, και πιστεύει ότι μ’ αυτό θα σοκάρει τα μελλοντικά πεθερικά της και θα τα κάνει να ακυρώσουν το γάμο.

  Αμ δε.

  Η αντίθεση ανάμεσα στο παραδοσιακό και το καινούριο δείχνεται σε πολλά μεμονωμένα επεισόδια, χιουμοριστικά τα περισσότερα. Για παράδειγμα ο νεαρός  δείχνει στον μουλά πώς να χειρίζεται έναν υπολογιστή που στο σκληρό του δίσκο είναι οι προσευχές, και συνδέεται με ένα μεγάφωνο στον μιναρέ. Δεν χρειάζεται να πηγαίνει κάθε τρεις και μια να λέει την προσευχή και να ξελαρυγγιάζεται, θα το χειρίζεται με τον υπολογιστή.

  Εξαιρετική ταινία, ευφάνταστα επεισόδια, και πολύ ωραία η ερμηνεία των δύο νεαρών.

   Θα κάνω μισό σπόιλερ.

  Η ταινία τελειώνει κατά το ήμισυ όπως ο «Πρωτάρης» και όπως «Η νύφη το ’σκασε».

  Τι θα πει κατά το ήμισυ;

  Δεν θα σας πω για να σας κινήσω την περιέργεια και να πάτε να τη δείτε. Είναι εξαιρετική ταινία.  

  Εδώ κολλάει και η μαντινάδα:

Ένα κομπιούτερ δυνατό θα βάλω στο μιτάτο,
για να πουλώ στο ίντερνετ το γάλα τω προβάτω.

  Αξίζει να το σχολιάσω εγώ.

  Οι μακεδονομάχοι μάχονταν για την απελευθέρωση της Μακεδονίας, με τους Έλληνες να είναι η πλειοψηφία. Οι Βούλγαροι μάχονταν, γιατί; Για τους σλαβομακεδόνες; Είστε Βούλγαροι, τους λένε. Όχι είμαστε (σλαβο) μακεδόνες, τους λένε. Και τους μισούν.

  Ξέροντας ρώσικα, έχω διαβάσει σε βασικό επίπεδο και τις άλλες σλάβικες γλώσσες, που μοιάζουν βέβαια μεταξύ τους. Ήταν πολύ εύκολο για μένα, σε αντίθεση π.χ. με τα αλβανικά, ανάδελφη γλώσσα. Τα βουλγάρικα χρησιμοποιούν το κυριλλικό αλφάβητο. Το ίδιο και τα македонски, που όμως έχουν ήχους που δεν μπορούν να αποδοθούν με το κυριλλικό αλφάβητο. Έτσι πρόσθεσαν γράμματα. Εκτός από τα δύο που είναι στον τίτλο, το ένα λατινικό και το άλλο επινοημένο, έχουμε και τα ѓ, ќ και ѕ.

  Και μια και πήραμε φόρα: κοκορευόμαστε για τη γλώσσα μας, την κοινή νεοελληνική, που δεν είναι άλλη από το πελοποννησιακό ιδίωμα που κατέκλυσε την Αθήνα, όπου το ιδίωμα που μιλιόταν ήταν παρόμοιο με το κρητικό. Στην «Ιστορία των Αθηνών», έκδοση 1898 που την αγόρασα (δεν θυμάμαι ποιο τόμο) πέντε δραχμές σε μια λαϊκή, διαβάζω πλατεία Καρύκη. Προφανώς προφερόταν Καρύchι, όμως καθώς το πελοποννησιακό ιδίωμα δεν έχει τον ήχο ch, μεταγράφηκε στον πλησιέστερο, τσ και έτσι έγινε Καρύτση. Να μη μιλήσω τώρα και για το Γαλάτσι και την οδό Γαλακηδών και πάει μακριά η βαλίτσα. Ο Shakespeare γίνεται Σέξπηρ, όμως στα κρητικά διατηρείται η αυθεντική προφορά. Ο κρητικός, το χέξπηρ θα διαβάσει Shέξπηρ, ακριβώς όπως προφέρεται και στην Αγγλία.  

  Ο Σεφέρης είπε ότι η γλώσσα τη «Ερωτόκριτου» είναι η αρτιότερη γλώσσα που μίλησε ο νέος ελληνισμός.

 Και εξακολουθεί.  

  7,3 η βαθμολογία της, εγώ έβαλα 8.