Tahmineh Milani, Cease fire

 Tahmineh Milani, Cease fire (Atash bas 2006)

  Μια ακόμη από τις πολλές συμπτώσεις στη ζωή μου.

  Δεν ήταν στις προθέσεις μου, τυχαία έγινε.

  Ή μάλλον, ήταν στις προθέσεις μου να δω σήμερα την «Ανακωχή» της Tahmineh Milani. Ήξερα ότι ήταν κωμωδία, όπως το «What’s up» για το οποίο έκανα ανάρτηση το πρωί, δεν φανταζόμουν όμως ότι ήταν μια φεμινιστική κωμωδία, σε αντίθεση με το «What’s up», 100% διδακτική, που θα συνέπιπτε με την ημέρα της γυναίκας, που επίσης συμπτωματικά έμαθα ότι γιορτάζεται στις 8 του Μάρτη. Την είδα ακριβώς μέσα στα όρια: 23.59 τέλειωσε η ταινία. Αποφάσισα όμως να γράψω και να αναρτήσω αμέσως μετά. Ο εορτασμός κρατάει και μετά τα μεσάνυχτα αφού η Νέριτ, όπως με πληροφόρησε η φίλη μου η Νία, προβάλει αυτή τη στιγμή την «Πηγή των γυναικών», μια κινηματογραφική προσαρμογή της Λυσιστράτης, γυρισμένη στο Μαρόκο.

Η Sayeh είναι αποφασισμένη να χωρίσει. Κάνει όμως λάθος, και αντί να πάει στο γραφείο του δικηγόρου πηγαίνει στο γραφείου ενός ψυχολόγου ειδικευμένου στα προβλήματα των ζευγαριών. Του εξιστορεί την ιστορία της, γεμάτη κωμικοτραγικά επεισόδια. Ένα από αυτά το ξέρω σαν ανέκδοτο.

Είναι τσακωμένοι και δεν μιλιούνται. Ο Yousef της αφήνει ένα σημείωμα: Ξύπνησέ με στις οκτώ. Αυτή την επομένη του αφήνει ένα σημείωμα: Είναι οκτώ, ξύπνα.

Μόλις φεύγει μπουκάρει στο γραφείο και ο Yousef που την ψάχνει. Εδώ δεν έχουμε εξιστόρηση αλλά συμβουλές από τον ψυχολόγο, συμβουλές που θα έπρεπε να λαμβάνει υπόψη του κάθε ζευγάρι που βλέπει την ταινία.

Στην ερώτηση του ψυχολόγου πώς θέλει να είναι η γυναίκα του, ο Yousef απαντάει ότι τη θέλει υποτακτική, χοντρή και να μυρίζει φαγητό. Και ο ψυχίατρος: -Μήπως κατά τύχη είσαι ανεπίσημο μέλος των δυνάμεων των Ταλιμπάν;

Μέσα στα κωμικά επεισόδια είναι και εκείνο με τον ομοφυλόφιλο, του οποίου ο Yousef διακόπτει βίαια τη συνεδρία. Ωραίος άνδρας ο Yousef, του ζητάει την κάρτα. Όμως η Milani τον βάζει όχι για να προσθέσει κάποια ακόμη χιουμοριστικά επεισόδια στην ταινία της αλλά για να καταγγείλει την καταπίεση που υφίστανται οι ομοφυλόφιλοι στο Ιράν. Η ποινή, με βάση τη σαρία (δεν λέγεται στην ταινία αλλά το ξέρω από κάποιο ντοκιμαντέρ) είναι ο θάνατος. Η μόνη επιλογή που έχει ο ομοφυλόφιλος είναι να εγχειριστεί και να αλλάξει φύλο. Έλα όμως που η μητέρα του συγκεκριμένου δεν συναινεί, γιατί δεν θέλει να χάσει το αγόρι που γέννησε;

Απολαυστική ταινία, από μια μεγάλη σκηνοθέτιδα.

Έχουμε αναρτήσει σε ξεχωριστό αρχείο σε μια ιστοσελίδα μας όλες τις αναρτήσεις που κάναμε στο blog, με τη χρονολογική σειρά των έργων και όχι της ανάρτησης, πράγμα που κάνουμε σε όλες τις συλλογικές αναρτήσεις. Βρίσκεται εδώ

Homayoun Assadian, Gold and copper

Homayoun Assadian, Gold and copper (2011) Tala va mes

Μετά την  «Απάτη» (The prank, 1999), ο «Χρυσός και Χαλκός» είναι η δεύτερη ταινία του Hamayoun Assadian που βλέπουμε. Είναι μια ταινία θρησκευτική που μας περνάει το μήνυμα ότι τη ζωή πρέπει να τη δεχόμαστε όπως είναι, με τις δυσκολίες της, όσο μεγάλες και αν είναι, γιατί μπορεί να μας προσφέρει ταυτόχρονα και χαρές.

Ο νεαρός ιεροσπουδαστής δεν δίνει σημασία στο πρόβλημα υγείας που έχει η γυναίκα του αφοσιωμένος καθώς είναι στις θεολογικές του μελέτες, και τα συμπτώματα τα αποδίδει στην κούραση. Αυτή φροντίζει το μωρό και τη μικρή κόρη τους, και φέρνει εισόδημα στην οικογένεια φτιάχνοντας χαλιά. Όταν κάποια στιγμή καταρρέει και μεταφέρεται στο νοσοκομείο, διαπιστώνεται ότι πάσχει από μια νευροπάθεια που την οδηγεί σιγά σιγά στην παράλυση.

Η κατάσταση είναι δύσκολη, και για την ίδια και για τον άντρα της. Κάποιες στιγμές φαίνονται να μην αντέχουν και ξεσπούν, όμως αγαπιούνται. Μια νοσοκόμα που ετοιμάζεται να πάρει διαζύγιο τον φλερτάρει, όμως βλέποντας την αγάπη τους παραιτείται.

Στην τελευταία σκηνή τους βλέπουμε, μαζί με ένα φίλο τους και το κορίτσι της γειτόνισσας που έχει σύνδρομο down και τους έχει συμπαρασταθεί, να βρίσκονται κάτω από τα δένδρα δίπλα σε μια παραλία, σε πικνίκ. Κουβεντιάζει τρυφερά για τον έρωτά τους. Και η ταινία τελειώνει.

Πολύ συγκινητική. Παραθέτουμε και μια αγγλική περίληψη, γιατί δεν τα έγραψα όλα.

A Tehran mullah-in-training struggles to take care of his ailing wife and their children in this profoundly moving melodrama. A film of near-universal appeal, it puts a human face on Iran's Muslim clergy with its unusual tale of a man forced by hardship to become a better husband and father. Seyed Reza has just moved with his family to Tehran so he can study the Koran, and he relies on his lovely wife Zahra to look after their two young children and weave the intricate rugs that earn them a living. But one evening Zahra collapses and is taken to the hospital, where she's diagnosed with multiple sclerosis. Scarcely able to process the tragedy, Seyed is left to cook, change diapers, walk his daughter to school and take his toddler son with him to his classes, where peers and elders treat him with scorn. But Seyed eventually learns to cope, his prayers and devotional studies taking on deeper meaning as he attends to the hard nightly work of rug weaving, getting through with a heavy assist from friends, neighbors and kind strangers.

Homayoun Assadian, The prank

Homayoun Assadian, The prank (Shookhy 1999)

«Η απάτη», μια ακόμη ιρανική ταινία, τυπικά ιρανική, που δείχνει την ανθρωπιά, ακόμη και όταν είναι βαθιά κρυμμένη, όπως φαίνεται πιο χαρακτηριστικά (θυμήθηκα τώρα) στην ταινία του Asghar Farhadi «Χορεύοντας στη σκόνη».

Ο Reza κάνει κάθε δουλειά που του τυχαίνει για να μαζέψει χρήματα ώστε να κερδίσει την επιμέλεια του γιου του. Δεν είναι όλες νόμιμες, και έχει βρεθεί δυο φορές (αν θυμάμαι καλά) στη φυλακή. Η τελευταία δουλειά όμως είναι ιδιαίτερα επικίνδυνη. Πρέπει να μεταφέρει λαθραία. Αρνείται, αλλά τον εξαναγκάζουν γιατί τους χρωστάει.

Τα φορτώνει στο φορτηγό του και ξεκινάει. Στο δρόμο γίνεται μάρτυρας της πτώσης ενός αεροπλάνου. Ανοίγει την πόρτα που είχε σφηνώσει και βγάζει τους επιβάτες έξω. Όλοι σώθηκαν. Όμως καταφτάνουν τα περιπολικά. Ξεφορτώνεται τα λαθραία και εξαφανίζεται.

Μάταια ψάχνουν να βρουν τον άγνωστο σωτήρα. Ο φίλος του Ibrahim, στον οποίο έχει πει την ιστορία, αποφασίζει να εκμεταλλευτεί την ευκαιρία. Θα βγάλει λεφτά. Όταν το μαθαίνει ο Reza γίνεται έξω φρενών, αλλά τελικά αποφασίζει να μην αναστατώσει το γάμο του φίλου του με αποκαλύψεις. Όμως μια δημοσιογράφος που επέβαινε μαντεύει ότι αυτός ήταν ο σωτήρας.

Σ’ αυτούς που του ανάθεσαν την αποστολή όπως είπαμε χρωστάει λεφτά. Κρατάνε επιταγές στα χέρια τους. Αφού τον σπάζουν στο ξύλο τον χώνουν στη φυλακή για χρέη.

Στην τελευταία σκηνή τον βλέπουμε να περπατάει στο δρόμο. Έχει αποφυλακισθεί. Σταματάει ένα φορτηγάκι και ο οδηγός τον φωνάζει. Είναι ο φίλος του ο Ibrahim. Όσα λεφτά κέρδισε από τους ευγνωμονούντες επιβάτες τα έδωσε για να πληρώσει τα χρέη του φίλου του και να αποφυλακισθεί. Φεύγουν μαζί.

Η ταινία, όπως διαβάζω κατόπιν, είναι προσαρμογή του Hero (1992) του Stephen Frears με τον Dustin Hoffman.

Την ξαναείδα την ταινία. Εντυπωσιακά πληθωρική η αμερικάνικη σε σχέση με τη λιτή ιρανική, ολοφάνερα υψηλότερου προϋπολογισμού, με πολλές απιθανότητες. Δεν μπορώ να αποφασίσω πια μου άρεσε περισσότερο. Από τη μια είναι η αγάπη μου για τον ιρανικό κινηματογράφο, από την άλλη ο Ντάστιν Χόφμαν, ο αντιήρωας, το «Μεγάλο ανθρωπάκι», ένας από τους πιο αγαπημένους μου ηθοποιούς.

Tahmineh Milani, What’s up

Tahmineh Milani, What’s up (Digeh che khabar 1992)

 «Είντα χαμπάρια», έτσι θα τη μεταφράζαμε στα κρητικά αυτή την έξυπνη, χαριτωμένη ιρανική κομεντί της μεγάλης ιρανής σκηνοθέτιδας Tahmineh Milani.

Η Αγγελική είναι μια νεαρή κοπέλα, γεμάτη ζωντάνια και φαντασία, και με ανορθόδοξο τρόπο σκέψης. Σπουδάζει φιλολογία. Υποστηρίζει μια εργασία της με πολύ ανορθόδοξο τρόπο με αποτέλεσμα να αποβληθεί από το πανεπιστήμιο, ενώ βρισκόταν στο τελευταίο εξάμηνο. Πιάνει δουλειά σε μια εταιρεία παραγωγής κινηματογραφικών ταινιών. Γράφει ένα σενάριο. Ερωτεύεται το αφεντικό της. Τελικά και το σενάριό της θα γίνει δεκτό να γυριστεί σε ταινία, και το αφεντικό της θα τη ζητήσει σε γάμο. Ναι, τον είχε ερωτευθεί από πριν, και η πρότασή του την έκανε να πετάξει στους ουρανούς.

Ο αδελφός της ο Abbas είναι μαθηματικός και έχει κατασκευάσει, εκτός των άλλων, και ένα ρομπότ, τον Μομπάρακ, που κάνει διάφορες δουλειές, από το να φέρνει το τσάι μέχρι να σκουπίζει την αυλή. Οι τρεις τους μαζί με τη μητέρα, τη θεία και το κοριτσάκι της διπλανής οικογένειας που το βλέπουμε να κάθεται μονίμως πάνω στο τοιχάκι που χωρίζει τα δυο σπίτια εμπλέκονται σε άφθονα κωμικά επεισόδια.

Γέλασα με την ψυχή μου.

Αλλά για την Tahmine Milani έχουμε ξαναγράψει δυο   φορές.

Ali Vazirian, God is close

Ali Vazirian, God is close (2006)

  Είναι το δεύτερο θρησκευτικό έργο που βλέπω. Ξεκινάει σαν μια κομεντί, κομεντί αλά ιρανικά, που όμως δεν τελειώνει σε happy end.

O Reza, ένας απλοϊκός νεαρός σε κάποια απομονωμένη περιοχή, κάνει τον ταξιτζή με το μηχανάκι του. Όταν φτάνει η νεαρή δασκάλα, την ερωτεύεται. Την πηγαινοφέρνει καθημερινά στο σχολείο. Όμως, μαθαίνουμε κάποια στιγμή, αυτή είναι αρραβωνιασμένη. Ο Reza πέφτει σε μαύρη απελπισία. Δεν τρώει, δεν κοιμάται, δεν ξυρίζεται πια, η μητέρα του ανησυχεί. Τον πηγαίνει σε ένα τέμενος όπου υφίσταται μια πνευματική μεταμόρφωση.

Κάποια στιγμή συναντάει τη δασκάλα. Έχει χωρίσει με τον άντρα της, είναι διαθέσιμη, είναι προφανές ότι τον θέλει, όμως αυτός είναι πια δοσμένος στο Θεό.

Ο Θεός είναι κοντά. Αν ήταν πιο μακριά ο Reza θα εύρισκε την επίγεια ευτυχία.

Και στο άλλο έργο που είδα, το Salma and the apple (2011) του Habib Bahmani, ο ήρωας, ο οποίος παρεμπιπτόντως έχει αρκετά κοινά σημεία με τον Reza, αρνείται την κοπέλα για χάρη του Θεού. Όμως σ’ αυτήν ο έρωτας βρίσκεται σε τρίτο πλάνο.

Απογοητευτικό το τέλος της ταινίας του Bazirian, δεν μου άρεσε.

Το τέλος, γιατί αν αφαιρέσουμε το τέλος η ταινία είναι πολύ καλή.