Charlotte Reagan, Το αλάνι (Scrapper, 2023)

 

Charlotte Reagan, Το αλάνι (Scrapper, 2023)

 

  Από σήμερα στους κινηματογράφους.

  Έχω δει κάμποσες ταινίες με το δίδυμο μεγάλος άντρας/μικρό κορίτσι. Στο μυαλό μου έρχεται τώρα η «Αλίκη στις πόλεις» (1974) του Wim Wenders. Και πριν γράψω αυτές τις γραμμές μου ήλθε στο μυαλό ένα άλλο δίδυμο, Γιάννης Αγιάννης και Τιτίκα, στους Άθλιους του Βίκτωρα Ουγκώ που διάβασα πρόσφατα, αλλά δεν θα αναρτήσω πριν γράψω δυο λόγια για τις κινηματογραφικές του μεταφορές.

  Και η διαφορά: εδώ ο μεγάλος άντρας είναι πατέρας της.

  Παντρεύτηκαν μικροί με τη μητέρα της, και έτσι ο γάμος δεν μπόρεσε να στεριώσει, χώρισαν (η παροιμία «ή μικρός μικρός παντρέψου ή μικρός καλογερέψου» δεν ισχύει στην εποχή μας). Και όταν η μητέρα της πέθαινε από καρκίνο τον παρακάλεσε να την αναλάβει.

  Ζει μόνη της ενώ υποτίθεται ότι ζει με ένα θείο της. Το πώς τα καταφέρνει και ξεγελάει την κοινωνική πρόνοια είναι φοβερό, όμως δεν θα αποκαλύψω την έξυπνη επινόησή της, να πάτε να δείτε την ταινία.

  Έχει και έναν φίλο, τον Αλή. Ο πατέρας του πρέπει να είναι μουσουλμάνος, ίσως αραβικής καταγωγής κρίνοντας από τα χαρακτηριστικά του, όχι όμως και η μητέρα του, η οποία εμφανίζεται κάποια στιγμή. Έκανα τη σκέψη μήπως ήταν χωρισμένη και πλεκόταν κάποιο ειδύλλιο με τον πατέρα της  μικρής, όμως όχι, δεν την είδαμε σε άλλη σκηνή.

  Γιατί αλάνι;

  Με το φίλο της κλέβουν ποδήλατα.

  Όταν είναι ζεστό το σίδερο κολλά, θα ξαναδώ τον «Κλέφτη ποδηλάτων» του Βιτόριο ντε Σίκα για να κάνω ανάρτηση (τον είδα).

  Είδαμε και εδώ το μοτίβο, «η αρχική αντιπάθεια γίνεται συμπάθεια». Καθώς είναι γνωστό το μοτίβο, η αφηγηματική αναμονή είναι δεδομένη. Το κοριτσάκι στην αρχή δεν θέλει ούτε να τον δει, μάλιστα μηχανεύεται ένα τρόπο και τον κλείνει έξω από το σπίτι. Όμως το αγόρι την πείθει ότι δεν την συμφέρει, υπάρχει και η κοινωνική πρόνοια που θα την πάρει αν μάθει ότι ζει μόνη της.

  Θα δούμε πολλές ενδιαφέρουσες σκηνές αυτής της σχέσης, που δείχνουν την βαθμιαία μετάβαση από την αντιπάθεια στη συμπάθεια.

  Πολύ καλή ταινία, η βαθμολογία της στο IMDb είναι 7.

 

Νίκος Παπακώστας, Οργανοποιοί των Εξαρχείων (2023)

 

Νίκος Παπακώστας, Οργανοποιοί των Εξαρχείων (2023)

 

  Από σήμερα στο Στούντιο

  Πολύ ενδιαφέρον ντοκιμαντέρ για τους οργανοποιούς. Αλλά και των Εξαρχείων να μην ήταν, πάλι ενδιαφέρον θα ήταν.

  Εγώ είχα δυο πρόσθετα ενδιαφέροντα να δω το ντοκιμαντέρ. Το πρώτο είναι ότι παίζω και εγώ όργανο, λύρα. Την πήρα από ένα φίλο μου οργανοποιό, ο οποίος μου έκανε και μερικά μαθήματα λύρας.

  Θυμάμαι, ήταν γύρω στο 1985, που ήλθε στο χωριό για να πάρει κατράνια (τα λένε και φοινίκια). Υπήρχαν πολλά χαλάσματα στο χωριό και τα δοκάρια τους ήταν από κατράνι. Το έφερναν από τον Καύκασο ή κάπου εκεί κοντά, έχω ξεχάσει. Το χρησιμοποιούσαν οι αγάδες για τα χαρέμια τους, γιατί μύριζε. Κάνει καταπληκτικό καπάκι λύρας. Είπα στον Σήφη για τα χαλάσματα στο χωριό μου, ήλθε και φόρτωσε τη σχάρα του αυτοκινήτου του κατράνια για να κάνει λύρες για δυο ζωές.

  Ο δεύτερος λόγος είναι ότι πήγαινα συχνά στα Εξάρχεια.

  Στην Καλλιδρομίου με φιλοξενούσε ο φίλος μου ο Θόδωρας, φοιτητής ακόμη (οι αιώνιοι φοιτητές της ΚΝΕ) όταν υπηρετούσα τη θητεία μου. Έφεδρος αξιωματικός, ερχόμουν πολλά σαββατοκύριακα.

  Στη Ζωοδόχου Πηγής είναι το σπίτι της φίλης μου της Λίλας, που φιλοξενούσε για σχεδόν τριάντα χρόνια την ομάδα κοινωνικής ανθρωπολογίας. Δίπλα είναι το βιβλιοπωλείο του εκδότη μου, του Αλέξανδρου Δεσύλλα (εκδόσεις ΑΛΔΕ). Παλιά, για καιρό διασχίζαμε την πλατεία εξαρχείων και πηγαίναμε στην Μπούκα, ένα φτηνό μαγέρικο στη Σολωμού 27. Και δεν ξεχνάω βέβαια τη Ροζαλία, που πηγαίναμε με τη φίλη μου, και όπου δεξιώθηκα την επταμελή στην υποστήριξη του διδακτορικού μου. Ψάχνω να βρω την πρόσκληση, δεν τη βρίσκω. Θυμάμαι όμως ότι έγραψα «Επ’ ευκαιρία του ευτυχούς γεγονότος…σας προσκαλώ στη Ροζαλία… ομάδα αναρχικών θα προστατεύει το κέντρο από τις επιθέσεις της αστυνομίας».

  Στο ντοκιμαντέρ βλέπουμε διάφορους οργανοποιούς να μιλάνε για την τέχνη τους. Μπουζούκια, κιθάρες, μαντολίνα. Όμως ο Παπακώστας το πιο ενδιαφέρον το άφησε για το τέλος: δυο νέοι, ο ένας γιος ενός παλιού οργανοποιού και ο άλλος γαμπρός του, κατασκεύαζαν αρχαιοελληνικά όργανα. Και το πιο ενδιαφέρον: τον ακούσαμε να παίζει μια αρχαιοελληνική λύρα. Ποτέ δεν είχα φανταστεί ότι μπορούν να παίξουν με τέτοια όργανα. Μου άρεσε πάρα πολύ, και πιστεύω ότι και μόνο γι’ αυτό αξίζει να δείτε το ντοκιμαντέρ.  

 

Vittorio de Sica, Κλέφτης ποδηλάτων (Ladri di biciclette, 1948)

 

Vittorio de Sica, Κλέφτης ποδηλάτων (Ladri di biciclette, 1948)

 

  Κλέφτες ποδηλάτων είναι ο ιταλικός τίτλος, αλλά ο ελληνικός είναι πιο εύστοχος: Κλέφτης ποδηλάτων.

  Μια από τις καλύτερες ταινίες του ιταλικού νεορεαλισμού, μας παρουσιάζει την περιπέτεια ενός άνεργου νεαρού ιταλού. Είναι παντρεμένος με δυο παιδιά, ένα αγοράκι (έτσι θα έμοιαζε ο Ζαν Γκαμπέν όταν ήταν παιδί) και ένα μωρό.

  Επί τέλους βρίσκει δουλειά, αφισοκολλητής, αλλά υπάρχει μια προϋπόθεση: να έχει ποδήλατο.

  Η γυναίκα του πουλάει όλα τους τα σεντόνια για να αγοράσει ποδήλατο.

  Καλά, τόσο ανεύθυνος ήταν και το παρατάει έτσι, χωρίς να το κλειδώνει;

  Την πρώτη φορά τη γλίτωσε (το άφησε παρατημένο στη γωνιά για να πάει να πάρει τη γυναίκα του που ήταν σε μια καφετζού) αλλά τη δεύτερη όχι.

  Και αρχίζει η αναζήτηση του άγιου δισκοπότηρου, sorry, του ποδήλατου. Κάποιοι φίλοι θα προθυμοποιηθούν να τον βοηθήσουν στην αναζήτησή του, που είναι χωρίς αποτέλεσμα. Στη συνέχεια θα ψάχνει μόνος του μαζί με το γιο του. Θα τους δούμε σε μια εκκλησία που προσφέρει δωρεάν φαγητό. Όμως για να σε τραπεζώσουν θα πρέπει να παρακολουθήσεις πρώτα τη θεία λειτουργία. Τον βλέπουμε να πηγαίνει σε μια ταβέρνα με το γιο του, να ξεσκάσουν.

  Κάτι του λέει, τον χαστουκίζει. Το παιδί απομακρύνεται κλαίοντας. Λίγο αργότερα τρομοκρατημένος ακούει ότι ένα παιδί πνίγεται. Τρέχει να δει. Όχι, δεν ήταν ο γιος του, ανακουφισμένος τον βλέπει να στέκεται στην κορυφή σε κάποια σκαλοπάτια.

  Βρίσκει τον κλέφτη.

  Ο κλέφτης όμως είναι κι αυτός ένας φουκαράς, που υποφέρει από επιληψία.

  Όχι, δεν μπορεί να αποδείξει ότι αυτός είναι ο κλέφτης.

  Και κάποια στιγμή, βλέποντας ένα παρατημένο ποδήλατο, αποφασίζει να το κλέψει.

  Όμως τον πιάνουν. Ο γιος του τρέχει κοντά του κλαίγοντας.

  -Αφήστε τον, δεν θα του κάνω μήνυση, λέει ο ιδιοκτήτης του ποδηλάτου.

  -Είσαι τυχερός, του λέει ένας από τους παρευρισκόμενους. Το «που έπεσες πάνω σε ένα κομμουνιστή» δεν είδα να μεταφράζεται στους υπότιτλους.

  Μου άρεσε η ταινία για τον πρόσθετο λόγο ότι είχε αρκετές πινελιές χιούμορ.  

  Μαθητής πήγαινα κι εγώ από το χωριό μου, το Κάτω Χωριό, με ποδήλατο στην Ιεράπετρα. Δεν το κλείδωνα. Πολλές φορές δεν το έβρισκα στη θέση του. Λες να μου το έκλεψαν, αναρωτιόμουνα με ένα σφίξιμο στην καρδιά. Ή μήπως το πήρε ο φίλος μου ο Αντώνης ο Χαραλαμπάκης να κάνει βόλτα;

  Ευτυχώς όλες τις φορές το είχε πάρει ο Αντώνης.

  Τη μηχανή μου την γλίτωσα χάρη στο συναγερμό. Δυστυχώς πριν βαρέσει και αναγκαστούν να την παρατήσουν είχαν καταστρέψει την κλειδαριά. Εξήντα ευρώ μου στοίχισε για να την φτιάξουν. Την πήγα στο μαγαζί από όπου αγόρασα το συναγερμό για να κάνουν ρύθμιση ώστε να είναι πιο ευαίσθητος. Συχνά όταν πηγαίνω να την πάρω και απασφαλίζω τον συναγερμό κάνει εκτός από τον χαρακτηριστικό κτύπο και δυο σύντομους. Αυτό σημαίνει ότι είχε κτυπήσει ο συναγερμός. Όμως το πιο πιθανόν ήταν να είχε ακουμπήσει πάνω της ένα αυτοκίνητο, προσπαθώντας να στρίψει.

  Δεν περίμενα να έχει κάτω από 8 στο IMDb, και όντως είχε 8,3. Εγώ έβαλα 9.