Arunas Zebriunas, Balys Bratkauskas, Marijonas Gierdrys and Vytautas Zalakevicius, Living heroes (1960)

 Arunas Zebriunas, Balys Bratkauskas, Marijonas Gierdrys and Vytautas Zalakevicius, Living heroes (1960)

 

  Τέσσερις λιθουανοί σκηνοθέτες σκηνοθετούν τέσσερις μικρού μήκους ταινίες με ήρωες μικρά παιδιά. Η εκπληκτική βαθμολογία της, 8,2, με παρώθησε να τη δω.

 

1^η Marijonas Giedrys, We don’t need.

  -Θα σε πουλήσουν; ρωτάνε το μικρό αγόρι.

  Νόμιζα ότι αυτό γινόταν μόνο στην Κίνα.

  Στην πραγματικότητα έδιναν τα παιδιά τους σε κάποιον αγρότη από τον οποίο εισέπρατταν μια αμοιβή.

  Τα γύριζε, λέει, μετά από ένα χρόνο για να συνεχίσουν το σχολείο τους.

  Τον «αγόρασε».

  Όμως φτάνοντας σπίτι, ένα άλλο παιδί που είχε ο αγρότης και το οποίο το είχε σκάσει, είχε επιστρέψει.

  Δεν τον χρειάζεται πια.

  Να γυρίσει σπίτι του.

  -Να μείνω τουλάχιστον για τη νύχτα.

  -Είναι νωρίς ακόμη, προλαβαίνεις να γυρίσεις.

  Τι νωρίς, νύχτα.

  Του χώνει ένα νόμισμα στο χέρι, και δρόμο.

  Και το αγόρι παίρνει το δρόμο της επιστροφής μέσα στη νύχτα.

 

2^η, Balys Bratkauskas, Nightingale, αηδόνι

  Οι γερμανοί καίνε το χωριό.

  Προχωρούν.

  Σταματούν κάπου να φάνε.

  Ακούνε ένα αηδόνι.

  Προχωρούν.

  Τελικά το αηδόνι είναι ένα παιδί που παίζει κάτι σαν φυσαρμόνικα, κάνοντας το αηδόνι.

  -Πώς να πάμε στο…

  -Εγώ θα σας οδηγήσω.

  Και τους οδηγεί εκεί που βρίσκονται οι παρτιζάνοι, οι οποίοι τους αποδεκατίζουν.

 

3^ο Arunas Zebriunas, The last shot

  Ένας αντικομμουνιστής αντάρτης είχε σκοτώσει τον κομμουνιστή δάσκαλο του χωριού (μετά το 1945 οι βαλτικές χώρες έγιναν μέλος της ΕΣΣΔ). Βλέπουμε τον τάφο του, 1920-1947. Το perplexity μου μετάφρασε την ταφόπλακα από τα λιθουανικά: σκοτώθηκε από τη σφαίρα αντάρτη.

  Ένα κοριτσάκι είναι στην άκρη του ποταμού. Έρχεται ένας αντάρτης. Του δίνει το μισό ψωμί της. Όμως ο αντάρτης πετάει το αυγό ενός πελαργού. Τον εμποδίζει να πετάξει τα υπόλοιπα. -Δεν θα σου ξαναδώσω ψωμί, του λέει.

  Ο αντάρτης πηγαίνει σε μια σπηλιά. Σε λίγο έρχεται και το κοριτσάκι. Μαζεύει σφαίρες που είναι πεταμένες.

  Σε μεταγενέστερη σκηνή τον βλέπουμε μέσα στο νερό και το κοριτσάκι να του πετάει τις σφαίρες μια μια. Προσπαθεί να τις βρει.

  Ξαφνικά μια σφαίρα κτυπάει το κοριτσάκι, που πέφτει κάτω νεκρό.

  Από πού ήλθε; Άγνωστο.

  Ο ληστής φαίνεται να πνίγεται στο νερό.

  Ή μήπως από αυτόν τον ληστή, σε ένα αφηγηματικό κενό;

 

  4^ο, Vytautas Zalakevicius, Living heroes

  Η τέταρτη «νουβέλα» που δίνει και τον τίτλο της ταινίας συνδέεται με την προηγούμενη. Τα παιδιά τη βλέπουν στην τηλεόραση.

  Τα δυο παιδιά κάνουν θελήματα στο ταχυδρομείο. Πηγαίνουν τηλεγραφήματα. Ένα τηλεγράφημα είναι για έναν γλύπτη. Μπαίνουν στο ατελιέ του, βλέπουν ένα μισοτελειωμένο άγαλμα. Είναι το άγαλμα ενός «ζωντανού ήρωα».

  Και πάλι δεν κατάλαβα. Είναι μήπως το παιδί της δεύτερης νουβέλας, που τώρα δουλεύει σε ένα γερανό; Ή απλά είναι ένας «ήρωας εργάτης»;

  Τα παιδιά ανεβαίνουν στον γερανό, συζητούν μαζί του. Ονειρεύονται να γίνουν και αυτοί χειριστές γερανών.

  Μου άρεσε περισσότερο η δεύτερη νουβέλα.