Wei Shujun, Striding into the wind (野马分鬃, 2020)

 Wei Shujun, Striding into the wind (野马分鬃, 2020)

 

  Πάντα ξεκινάω μ’ αυτό: ο κινέζικος τίτλος σημαίνει «Το άγριο άλογο χωρίζει τη χαίτη του, και είναι κίνηση στο tai chi chuan (κίνηση των χεριών, σε αντίθεση με το tai chi jian, που είναι κίνηση με σπαθί).

  Ο Wei Shujun είναι από τους πιο σημαντικούς εκπρόσωπους τους μετα-έκτης (έβδομης) γενιάς, και είναι ο μόνος που όλες οι ταινίες του εκτός από την τελευταία προβλήθηκαν στις Κάννες.

  Η ταινία είναι σε μεγάλο βαθμό αυτοβιογραφική. Ο ήρωας, ο Κουν, είναι ένας απειθάρχητος φοιτητής ηχοληψίας σε σχολή κινηματογράφου. Ο ίδιος ο Wei Shujun σπούδασε ακριβώς αυτό (ηχοληψία) στο Πεκίνο και έχει παραδεχτεί ότι η ταινία βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στα δικά του άγρια φοιτητικά χρόνια.

  Ένα μεγάλο μέρος της πλοκής αναφέρεται σε κινηματογραφικές λήψεις, και μάλιστα στην ηχοληψία, και συγχρονισμό ήχου και εικόνας. Θα δούμε αρκετά σχετικά πλάνα. Τα προβλήματα είναι έντονα, ο ήχος δεν είναι πάντα αυτός που πρέπει, και τι να κάνουν;

  Να πάνε στην εσωτερική Μογγολία, εκεί γίνεται μια κινηματογράφηση, μπορούν να πάρουν μέρος, θα αμειφθούν, και θα πάρουν και τον ήχο που θέλουν.

  Ποιοι θα πάνε;

  Αυτός, με μια μόνιμη φλεγματική έκφραση, ο μπουλούκος φίλος του, απολαυστικός με την απάθειά του, η φίλη του που τον εκνευρίζει και εκνευρίζεται μαζί του συχνά, και ένας άλλος φίλος από το συνάφι.  

  Πώς θα πάνε;

  Με ένα σαράβαλο τζιπ που ο Κουν αγόρασε κοψοχρονιά. Και φυσικά θα αντιμετωπίσουν ένα σωρό προβλήματα στο δρόμο.

  Θα του κάνουν αλκοτέστ. Έχει πιει. Θα του πάρουν το δίπλωμα οδήγησης και θα του επιβάλλουν πρόστιμο. Θα συνεχίσει το ταξίδι χωρίς αυτό. Ένα πλαστό που θα επιδείξουν στο επόμενο μπλόκο δεν πιάνει, με το ίντερνετ διαπιστώνουν τα πάντα, το δίπλωμά του έχει κατασχεθεί πριν τρεις μέρες.

  Trivia:

  Είχα αφήσει τη μηχανή μου, honda steed τετρακοσάρα, στον Διονύση, είχε κάποιο πρόβλημα. Την παίρνει ο βοηθός του για να πάει να αγοράσει κάτι. Στο δρόμο τρακάρει. Πλακώνει η τροχαία. Ψάχνουν αμέσως αν είναι ασφαλισμένη. Ο Διονύσης μου λέει ότι βρήκαν πως είναι ασφαλισμένη στην interamerican.

  Υπάρχουν πάρα πολλά χιουμοριστικά και κωμικοτραγικά επεισόδια στην ταινία.

  Θα δούμε και λαογραφικά στοιχεία της εσωτερικής Μογγολίας.

  Μου έκαναν εντύπωση οι νυχτερινές λήψεις. Ο Wei Shujun δείχνει να τις προτιμά, χωρίς εμφανή λόγο. Τώρα να κάνω υποθέσεις, ότι με αυτό θέλει να εκφράσει… αποστρέφομαι τέτοιου είδους υποθέσεις, όπως και την αναζήτηση συμβόλων. Το λέω αυτό γιατί το google μου είπε ότι το τζιπ συμβολίζει “τη δική του ανάγκη για ελευθερία, η οποία όμως συνεχώς «χαλάει» και «κολλάει»”. Όσοι έχετε πάθος με τα σύμβολα, και δεν είστε λίγοι, το κρατάτε.

  Δεν μπορώ να μην το γράψω: ρώτησαν τον Ελύτη τι ήθελε να συμβολίσει με την «Τρελή ροδιά». Η απάντησή του: -Τίποτα. Είδα απλά μια ροδιά να την ταρακουνάει ο άνεμος και εμπνεύστηκα το τραγούδι.

Gu Xiaogang 顾晓刚 (1988 - )

 Gu Xiaogang 顾晓刚 (1988 - )

 

  Ο Gu Xiaogang γεννήθηκε στην πόλη Fuyang το 1988. Αρχικά σπούδασε σχέδιο μόδας και μάρκετινγκ. Κατά τη διάρκεια των σπουδών του ανακάλυψε το πάθος του για τον κινηματογράφο, και ξεκίνησε με το «Planting for life» (2014) κάνοντας ντοκιμαντέρ.

  Η αναγνώριση ήλθε ήδη με την πρώτη του μεγάλου μήκους ταινία, το «Dwelling in the Fuchun mountains», 2019, που προβλήθηκε στις Κάννες, για να ακολουθήσουν οι άλλες δυο της τριλογίας του «Dwelling by the west lake» (2023) και «The first taste of loneliness» (2026).

  Τις ιστορίες του, εμπνευσμένες από την επιχείρηση των γονιών του και εμπειρίες συγγενών του, τις τοποθετεί στη γενέτειρά του. Βλέπουμε την ένταση ανάμεσα στο παλιό και στο καινούριο, με το καινούριο να επιβιώνει, καθώς και τη λαχτάρα για μια καλύτερη ζωή. Οι ταινίες του τελειώνουν πάντα με μια αισιόδοξη νότα.

  Η ποιητική αίσθηση που δίνει η φύση τον οδήγησε προφανώς στην τοποθέτηση των ιστοριών του στην επαρχία. Ήδη ο κινέζικος τίτλος της δεύτερης ταινίας του, «Ο κόσμος των φυτών και ο άνθρωπος» είναι χαρακτηριστικός.

  Αρέσκεται στα μεγάλης διάρκειας μονόπλανα, χαρακτηριστικό των σκηνοθετών της μετα-έκτης γενιάς, με την κάμερά του να κινείται αργά οριζόντια, σαν να ξετυλίγεται ένας κινέζικος ζωγραφικός πίνακας (slow cinema).  

 

Gu Xiaogang, Dwelling by the west lake (草木人间, 2024)

 Gu Xiaogang, Dwelling by the west lake (草木人间, 2024)

 

  «Ο κόσμος των φυτών και ο άνθρωπος» είναι ο κινέζικος τίτλος. Όμως ο αγγλικός είναι περίπου παράφραση του αγγλικού τίτλου της προηγούμενης ταινίας του Gu Xiaogang «Dwelling in the Fuchun mountains», που ο κινέζικος τίτλος της είναι «Το νερό του ανοιξιάτικου ποταμού είναι ζεστό».

  Η επαρχία φαίνεται να ενδιαφέρει περισσότερο τους σκηνοθέτες της μετα-έκτης γενιάς καθώς και η ζωή των κατοίκων της εκεί, με την ένταση ανάμεσα στο νέο και την παράδοση. Το ίδιο και σ’ αυτή την ταινία, όμως όχι εντελώς. Η επαρχία με τη ζωή σ’ αυτή, αγροτική κυρίως, δίνεται με μεγάλα πλάνα στην αρχή και στο τέλος, εγκιβωτίζοντας την κεντρική ιστορία που έχει να κάνει με την απελπισμένη αναζήτηση μιας καλύτερης ζωής πολλών ανθρώπων, που συχνά πέφτουν θύματα εκμετάλλευσης.

  Ο γιος, σπουδαγμένος, πηγαίνει στην επαρχία που δουλεύει η μητέρα του στο μάζωμα των φύλλων τσαγιού μήπως βρει τον πατέρα του που τους παράτησε πριν χρόνια, όμως αυτό που θα δει είναι ότι η μητέρα του πέφτει θύμα εκμετάλλευσης μιας εταιρείας, που καταλαβαίνει αμέσως ότι είναι πυραμιδική, δηλαδή εταιρεία απάτη, η οποία λειτουργεί με το προκάλυμμα ότι πουλάει θεραπευτικά έμπλαστρα. Υποτίθεται ότι έχει ένα κεφάλαιο εκατομμυρίων. Είναι εντυπωσιακές οι σκηνές του ντοπαρίσματος των μελών.

  Θα καραφλιάσει κυριολεκτικά ο γιος όταν η μητέρα του τού λέει ότι πούλησε το σπίτι τους για να επενδύσει στην εταιρεία με τα σίγουρα κέρδη. Εντυπωσιακές οι σκηνές που δείχνουν την αγανάκτηση του γιου, αλλά και της μητέρας, που διαμαρτύρεται έντονα, δηλώνοντας πόσο ευτυχισμένη νιώθει, και ότι δεν την ενδιαφέρει αν η εταιρεία είναι τελικά μια εταιρεία απάτη.

  Αμ δε.

  Όταν αποκαλύπτεται η απάτη, πέφτει περίπου σε κατατονία. Για να τη θεραπεύσει ο γιος της τη μεταφέρει στο βουνό όπου είναι τα δέντρα που «αγκαζάρουν» οι κάτοικοι σε κάθε γέννηση, όπου βρίσκονται τα δέντρα του πατέρα του και το δικό του. Υπάρχει σασπένς σ’ αυτή την διαδρομή (μου θύμισε το «Μητέρα και γιος» του Σοκούροφ), όμως τέλος καλό όλα καλά.

   Το ύφος είναι το γνωστό ύφος των μεγάλων σκηνοθετών αλλά και των σκηνοθετών της μετα-έκτης γενιάς. Μεγάλα μονόπλανα, όχι όμως τεράστια όπως αυτά στις ταινίες του Gan Bi. Ο άνθρωπος χάνεται μέσα στη φύση, σαν μέρος της. Χαρακτηριστικό το πλάνο της ανάρτησης, με τις γυναίκες να δουλεύουν στη φυτεία τσαγιού.

Gan Bi, 毕赣, 1989 - )

 Gan Bi, 毕赣, 1989 - )

 

  Ο Gan Bi (γεννημένος στις 4 Ιουνίου 1989 στο Kaili της επαρχίας Guizhou) είναι σκηνοθέτης, σεναριογράφος, ποιητής και φωτογράφος. Ανήκει στην εθνική μειονότητα των Μιάο (Miao). Σπούδασε τηλεοπτική σκηνοθεσία στο Shanxi και έκανε αίσθηση στο παγκόσμιο σινεμά ήδη με την πρώτη μεγάλου μήκους ταινία του, το Kaili Blues (2015), το οποίο κέρδισε το βραβείο Καλύτερου Πρωτοεμφανιζόμενου Σκηνοθέτη στο Λοκάρνο. Η καθιέρωσή του ήρθε με το Long Day's Journey into Night (2018), ενώ με την τελευταία του ταινία Resurrection (Αναγέννηση - 2025) απέσπασε το Ειδικό Βραβείο (Prix Spécial) στο Φεστιβάλ των Καννών, εδραιώνοντας τη θέση του ως ένας από τους κορυφαίους auteurs του σύγχρονου παγκόσμιου κινηματογράφου.

  Η ιδιαίτερη πατρίδα του τον κατατρύχει, και στις τρεις ταινίες του. Θεματικά, από τον ρεαλισμό των «Kaili blues» μετατοπίζεται στον απόλυτο σουρεαλισμό της (επιστημονικής) φαντασίας με την «Αναγέννηση».

  Το romance δίνει εντυπωσιακό τέλος στις δυο τελευταίες ταινίες του.

  Του αρέσουν τα μακρά πλάνα, με κορυφαία το 41 λεπτών μονόπλανο στο «Kaili blues», το 59 λεπτών 3D μονόπλανο στο «Long day’s journey into night» και το 40 λεπτών μονόπλανο στην «Αναγέννηση».

  Η κάμερα κινείται αργά, υποβλητικά. Ο Gan Bi δεν βιάζεται να τελειώσει την ιστορία του, και οι δυο τελευταίες του ταινίες μάλιστα ξεπερνούν κατά πολύ το δίωρο.

  Τον ενδιαφέρει περισσότερο από το στόρι η ποιητικότητα του πλάνου, και γι’ αυτό χρησιμοποιεί χρώματα όπως το σμαραγδί πράσινο, το κίτρινο της ώχρας/σέπια και το κόκκινο.

  Καθώς είναι ο ίδιος ποιητής, θα ακούσουμε απαγγελίες ποιημάτων του.

  O Gan Bi είναι από τους κύριους εκπρόσωπους της μετα-έκτης (έβδομης) γενιάς.

 

Diao Yinan (刁亦男, 1969 - )

 Diao Yinan (刁亦男, 1969 - )

 

  Ο Diao Yinan είναι σκηνοθέτης, σεναριογράφος και ηθοποιός. Αποφοίτησε από την Κεντρική Ακαδημία Δράματος του Πεκίνου το 1992 και ξεκίνησε την καριέρα του γράφοντας σενάρια για σημαντικούς σκηνοθέτες της 6ης γενιάς, όπως ο Zhang Yang.

  Ως σκηνοθέτης έχει υπογράψει τέσσερις ταινίες: το χαμηλού προϋπολογισμού ντεμπούτο του «Uniform» (2003), το «Night Train» (2007) που έκανε πρεμιέρα στο Ένα Κάποιο Βλέμμα των Καννών, το αριστουργηματικό «Black Coal, Thin Ice» (2014) με τη μεγάλη ανατροπή, το οποίο κέρδισε τη Χρυσή Άρκτο στο Φεστιβάλ Βερολίνου, και το «The Wild Goose Lake» (2019) που διαγωνίστηκε για τον Χρυσό Φοίνικα στις Κάννες.

   Στον κόσμο του Diao Yinan δεν υπάρχει απόλυτο καλό και απόλυτο κακό. Οι αστυνομικοί είναι συχνά διεφθαρμένοι ή τσακισμένοι και οι εγκληματίες αναζητούν απλώς μια χαμένη αξιοπρέπεια. Όλοι οι ήρωες κινούνται στο περιθώριο, προσπαθώντας να επιβιώσουν σε μια κοινωνία που αλλάζει βίαια.

  Οι γυναίκες στις ταινίες του είναι μυστηριώδεις, κρατούν θανάσιμα μυστικά («Black coal, thin ice», «Πυροτεχνήματα της αυγής ο ελληνικός τίτλος») και γίνονται ο καταλύτης για την υπαρξιακή αναζήτηση και την τελική αυτοθυσία του άνδρα («Η λίμνη με τις αγριόχηνες»).

  Η κάμερα παρακολουθεί τους μελαγχολικούς ήρωές του στις κινήσεις τους. Είναι λιγόλογοι, συχνά με σκυμμένο κεφάλι. Τσεχωφικοί ήρωες, η ματαίωση τους περιμένει πάντα στο τέλος. Το unhappy end είναι περίπου αναπόφευκτο.

  Το ερωτικό στοιχείο θα το δούμε μόνο στην πρώτη και στην τρίτη ταινία του.

  Ο Diao Yinan παίρνει τα κλασικά αμερικανικά και ευρωπαϊκά μοτίβα του φιλμ νουάρ (τον αλκοολικό ντετέκτιβ, τη μοιραία γυναίκα, τον υπόκοσμο) και τα μεταφέρει στην κινεζική πραγματικότητα, πολύ χαρακτηριστικά στην ταινία του «Black coal, thin ice» και «Η λίμνη με τις αγριόχηνες».

  Η κάμερά του δεν εστιάζει απλώς στους ηθοποιούς, αλλά στο πώς το περιβάλλον τους καταπίνει. Είτε πρόκειται για τις βιομηχανικές, σκουριασμένες πόλεις του κινεζικού Βορρά είτε για τις παραλίμνιες, υποβαθμισμένες γειτονιές της Wuhan, ο χώρος είναι ο πραγματικός πρωταγωνιστής. Αυτό είναι σχεδόν κοινό χαρακτηριστικό με τους σκηνοθέτες της μετα-έκτης γενιάς, σίγουρα με τον Gan Bi. Αυτή η ανάδειξη του χώρου δίνει μια ποιητική διάσταση στα πλάνα, καθώς και η χρήση του χρώματος, κυρίως στο «Black coal» και στη «Λίμνη με τις αγριόχηνες».

Rafael Rangel, Γάζα, η λωρίδα της εξόντωσης (Gaza, La Franja del exterminio, 2024)

 Rafael Rangel, Γάζα, η λωρίδα της εξόντωσης (Gaza, La Franja del exterminio, 2024)

 

  Από σήμερα στο Στούντιο

  Συγκλονιστικό το ντοκιμαντέρ του μεξικάνου Rafael Rangel για τη Γάζα.

  Πάντα πίστευα ότι ο λόγος είναι πιο πάνω από την εικόνα, αλλά αυτό το ντοκιμαντέρ μου έδειξε ότι υπάρχουν και εξαιρέσεις. Με όση ακρίβεια και αν περιγραφούν αυτά που συμβαίνουν στη Γάζα, δεν θα μπορέσουν να ξεπεράσουν τη φρίκη της εικόνας.

  Πέφτει ο πύραυλος και σηκώνεται ένα φοβερό σύννεφο σκόνης.

  Προσπαθούν να βγάλουν τους παγιδευμένους μέσα στα ερείπια, ανάμεσα στους οποίους είναι και μικρά παιδιά.

  Μια μητέρα ανοίγει τον νεκρικό σάκο, για να χαϊδέψει για τελευταία φορά το κεφάλι του παιδιού της.

  Οι αφηγήσεις των μικρών παιδιών κυριολεκτικά σου σκίζουν την καρδιά.

  Νομίζω ότι αυτό το ντοκιμαντέρ δεν πρέπει να το χάσετε.

  Trivia:

  Είχα γράψει παλιά ότι η επίθεση της Χαμάς στο γήπεδο με τους χίλιους τόσους νεκρούς ισραηλινούς λειτούργησε σαν εξαιρετική προβοκάτσια, για να δώσει άλλοθι στον Νετανιάχου να κάνει αυτά που κάνει.

  Το οποίο μπορεί να λειτούργησε στην αρχή, όμως τώρα έχει ξεσηκώσει την γενική κατακραυγή.

  Όμως πριν λίγες μέρες διάβασα στο διαδίκτυο κάτι φοβερό.

  Οι μυστικές υπηρεσίες, διαβάζω στο διαδίκτυο, είχαν ενημερωθεί για την επίθεση της Χαμάς. Ο Νετανιάχου θα μπορούσε να την αποτρέψει. Όμως προτίμησε να θυσιάσει χίλιους τόσους ισραηλινούς προκειμένου να έχει άλλοθι για τη γενοκτονία που διαπράττει στη Γάζα.

Gan Bi, Αναγέννηση (狂野时代, 2025)

 Gan Bi, Αναγέννηση (狂野时代, 2025)

 

  Από σήμερα στο Newman Cinema

  Άγριοι καιροί ο κινέζικος τίτλος.

  Μετά το τέλος της ταινίας «Long day’s journey into night» που είχε στοιχεία φανταστικού δεν με εξέπληξε που η επόμενη ταινία του Gan Bi, «Αναγέννηση», είναι ταινία επιστημονικής φαντασίας.

  Η πλοκή τοποθετείται in a future where humanity has given up dreaming, it stars Jackson Yee as a dying monster who becomes different characters as he relives 100 years across four dreams, aided by a woman (Shu Qi) using the lost techniques of cinema.^[8] The six segments of the film each corresponds to one of the six senses recognized in Buddhist thought in order of: Sight, Hearing, Taste, Smell, Touch, and Mind.

  Να συμπληρώσω: Η ανθρωπότητα εγκατέλειψε τα όνειρα για χάρη της μακροζωίας. Όμως κάποιοι αρνούνται να τα εγκαταλείψουν, θεωρούνται αποκλίνοντες, διαφορετικοί, και διώκονται.

  Το πραγματολογικό βέβαια το προσπερνούμε, ότι δεν μπορείς να ελέγξεις τα όνειρα που βλέπεις. Αν μπορούσαμε, ποιος στη χάρη μας. Κάθε βράδυ θα κάναμε σεξ με γυναίκες που θα θέλαμε και μας είναι απρόσιτες.  

  Τώρα που έγραψα τις παραπάνω γραμμές θυμήθηκα ένα πείραγμα των παιδικών μου χρόνων. Όταν έλεγε ένας φίλος στην παρέα -Χθες βράδυ είδα όνειρο… τον διακόπταμε αμέσως, πριν προλάβει να συνεχίσει: -Ντα θωρούνε τα βούγια όνειρα;

  Όλοι ξέρετε λίγο πολύ αγγλικά και εγώ τεμπέλιασα, θέλω να ξεμπερδεύω με τις κριτικές μου όσο γίνεται πιο γρήγορα.

  Υφολογικά, είναι ο εικαστικός Gan Bi που γνωρίσαμε στις προηγούμενες ταινίες του. Εδώ παρατηρήσαμε ότι χρησιμοποιεί την παλέτα της ώχρας και του πράσινου που συναντάμε και στον Σοκούροφ, αλλά καμιά φορά και το κόκκινο, δίνοντας έτσι μια σουρεαλιστική χροιά στον χώρο. 

  Δεν μου αρέσουν οι ταινίες επιστημονικής φαντασίας (λάθος, από κεκτημένη ταχύτητα το γράφει η βικιπαίδεια, δεν υπάρχει τίποτα το επιστημονικό σ’ αυτή, είναι απλά μια ταινία φαντασίας, αλλά έχει γίνει πια συνήθεια να προτάσσουμε το «επιστημονική»). Όμως το τέλος με αποζημίωσε, όπως και στην προηγούμενη ταινία του, επαληθεύοντας για μια φορά την παροιμία «Τέλος καλό όλα καλά».

  Ήταν ένα καταπληκτικό romance.

  Γράφω συχνά για την αυτοθυσία της γυναίκας για τον άντρα, όμως εδώ βλέπουμε την αυτοθυσία του άντρα για τη γυναίκα, την οποία είδαμε και στη «Λίμνη με τις αγριόχηνες», ενός άλλου κορυφαίου σκηνοθέτη της μετα-έκτης γενιάς, του Diao Yinan. Περισσότερα δεν μπορώ να πω γιατί θα κάνω σπόιλερ.

  Και μια ατάκα από την ταινία, από ένα παιδί που βάζει και λύνει αινίγματα.

  -Τι είναι αυτό που όταν το χάσεις δεν το ξαναβρίσκεις;

  -Η κλανιά.

  Θα μπορούσε να είναι η παρθενιά, αλλά υπάρχουν και οι παρθενορραφές.

  Το 7,2 της βαθμολογίας της δείχνει ότι κάποιους θεατές τους άφησε αμήχανους, όμως ο Gan Bi κέρδισε το Ειδικό Βραβείο της Κριτικής Επιτροπής στις Κάννες.

  Δεν βλέπετε συχνά τέτοιες ταινίες, η συμβουλή μου είναι να τη δείτε.