Martin McDonagh, Επτά ψυχοπαθείς (Seven psychopaths, 2012)

 Martin McDonagh, Επτά ψυχοπαθείς (Seven psychopaths, 2012)

 

  Από σήμερα στους κινηματογράφους

  Μου αρέσουν οι κωμωδίες, αλλά όχι οι μαύρες, αν και έχω δει μια τέτοια πολύ καλή. Ξεκίνησα να τη βλέπω με επιφύλαξη αλλά τελικά μου άρεσε πολύ.

  Βέβαια είναι λίγο παλαβή.

  Ένας αλκοολικός συγγραφέας ψάχνει για έμπνευση για να τελειώσει το σενάριό του που έχει τίτλο «Επτά ψυχοπαθείς». Ένας φίλος του του προσφέρει ιστορίες που άκουσε ή διάβασε στον τύπο, αν και εμπλέκεται και ο ίδιος σε μια. Με ένα φίλο του κλέβουν σκυλιά και τα δίνουν πίσω στους ιδιοκτήτες του (τάχα τα βρήκαν) εισπράττοντας χοντρά φιλοδωρήματα. Μέχρι που κλέβουν το σκυλί ενός γκάγκστερ.

  Αλήθεια, είναι παρανοϊκός αυτός που ζητάει εκδίκηση;

  Ο βιετναμέζος που του καθάρισαν την οικογένεια στο Μι Λάι και ψάχνει για εκδίκηση, είναι ψυχοπαθής; Ή ο Άμις, που του βίασαν και του σκότωσαν την κόρη;

  Μου αρέσουν οι ταινίες εκδίκησης, λέτε να είμαι και εγώ ψυχοπαθής;

  Θα το μάθω όταν περάσω τα 80, αν τα περάσω, που για να ανανεώσω το δίπλωμα θα πρέπει να περάσω και από ψυχίατρο.

  Ενδιαφέρουσα αφηγηματικά είναι η δραματοποίηση μικρών αποσπασμάτων από το σενάριο, εναλλάξ με την αφήγησή τους.

  Και δυο ατάκες: -Είναι συγγραφέας. -Το κατάλαβα από τη μυρουδιά.

  Ο αλκοολισμός είναι διαδεδομένος στους συγγραφείς, κάποιοι έχασαν τη ζωή τους από το ποτό.

  7,1 η βαθμολογία της, με βρίσκει σύμφωνο.

Carlos Saura, Θρέψε κοράκια (Cria cuervos, 1976)

 Carlos Saura, Θρέψε κοράκια (Cria cuervos, 1976)

 

Από σήμερα στους κινηματογράφους

  Συμφωνώ με τη βικιπαίδεια, ψυχολογικό δράμα, όμως πού το βρήκε το αλληγορικό δράμα; Και ποια είναι η αλληγορία;

  Είναι ένα σκληρό έργο, με το θάνατο και την απειλή του θανάτου παρόντα.

  Τρεις αδελφές, η Άννα είναι η μεσαία.

  Να υποθέσουμε ότι το ψυχολογικό της τραύμα που την έκανε τόσο σκληρή ώστε να προσπαθήσει να δολοφονήσει την αδελφή της μητέρας της που έχει την επιμέλειά της μετά το θάνατό της από καρκίνο, και επίσης να διατεθεί να «βοηθήσει» τη γιαγιά της (μουγκή, σε αναπηρική πολυθρόνα) να πεθάνει, οφείλεται στην αποκάλυψη της μοιχείας του πατέρα της, τον οποίο αρνήθηκε να νεκροφιλήσει, και στον θάνατο της μητέρας της μέσα σε πόνους, καθώς υπέφερε από καρκίνο, και για τον οποίο θεωρεί υπεύθυνο τον πατέρα της;

  Ναι, θρίλερ, χωρίς «θέση». Να συγχωρήσουμε το κοριτσάκι για τη σκληρότητά του; Μόνο για το ινδικό χοιρίδιο που έχει σε κλουβί νιώθει αγάπη, και είναι απαρηγόρητη όταν πεθαίνει.

  Δεν μου άρεσε το σενάριο, αλλά η ταινία έχει αφηγηματικό ενδιαφέρον. Η ώριμη Άννα (στο ρόλο της, όπως και στο ρόλο της μητέρας, η Τζεραλντίν Τσάπλιν (ολόφτυστη ο μπαμπάς της) αφηγείται για τη ζωή της την οποία βλέπουμε εκδραματισμένη, καθώς και τις φαντασιώσεις της ότι βλέπει τη μητέρα της.

  Η ταινία θεωρώ ότι είναι υπερτιμημένη με το Μεγάλο Βραβείο που πήρε στις Κάννες. Για τα όσκαρ δεν προκρίθηκε καν.

  8,1 η βαθμολογία της, αυτή τη φορά δεν είμαι ούτε με το κοινό ούτε με τους κριτικούς.

 

George Stevens, Μια θέση στον ήλιο (A place in the sun, 1951)

 George Stevens, Μια θέση στον ήλιο (A place in the sun, 1951)

 

  Εξακολουθεί να παίζεται στους κινηματογράφους

  Το έχω δηλώσει επανειλημμένα, για μένα πρωταρχικό είναι το σενάριο, και το σενάριο αυτής της ταινίας δεν μου άρεσε.

  Φτωχός συγγενής ο Μοντγκόμερι Κλιφτ, ο θείος του θα τον βάλει σε μια θέση εργάτη στο εργοστάσιό του, αλλά αργότερα θα του δώσει δυο προαγωγές. Πριν γίνουν αυτές οι προαγωγές γνωρίζει τη φτωχή εργάτρια. Της την πέφτει, την πηδάει, την αφήνει έγκυο, δεν βρίσκουν γιατρό να κάνει έκτρωση, δεν μένει παρά να την παντρευτεί.

  Στο μεταξύ όμως του έχει γυαλίσει το πλουσιοκόριτσο, η Ελίζαμπεθ Τέηλορ. Τα φτιάχνει μαζί της.

  Πώς να ξεφορτωθεί την φτωχούλα;

  Να την πνίξει στη λίμνη. Υπήρξε ένα προηγούμενο, αυτή βρέθηκε, αυτός όχι.

  Δεν είναι «επιστημονική» φαντασία να ξεφορτωθείς τη γυναίκα σου φορτώνοντας το φόνο της σε άλλο, το έκανε ο συνονόματός μου.

  Δίνει ψεύτικο όνομα για να νοικιάζει τη βάρκα.

  Όμως μετανιώνει, δεν θέλει πια να την σκοτώσει.

  Αλλά το ατύχημα γίνεται, αυτή πνίγεται.

  Δεν μου αρέσουν ταινίες με αρνητικούς ήρωες. Αυτό που έκανε είναι παλιανθρωπιά, και δεν είναι ούτε ο πρώτος ούτε ο τελευταίος που την κάνει.

  Και τι κάνει ο σκηνοθέτης;

  Θέλει να τον συμπαθήσουμε.

  Πώς;

  Καταδικάζεται για ένα φόνο που δεν έκανε.

  Τι αδικία!!!

  Και η Ελίζαμπεθ Τέηλορ τον επισκέπτεται, φουλ ερωτευμένη, στη φυλακή.

  Μπορεί να ήταν ατύχημα, αλλά η κοπέλα θα ζούσε αν δεν είχε μηχανευτεί όλο αυτό το σενάριο για να την σκοτώσει.

  Όχι, η ταινία δεν μου άρεσε.

  Εσάς όμως μπορεί να σας αρέσει. Η βαθμολογία της είναι 7,7.

 

 

Christopher Nolan, The odyssey (2026)

 Christopher Nolan, The odyssey (2026)

 

  Σίγουρα θα παίζεται και την επόμενη εβδομάδα στους κινηματογράφους.

  Όνειρό μου ήταν να διαβάσω τα ομηρικά έπη στο πρωτότυπο. Και τόσο με ενθουσίασαν όταν τελικά τα διάβασα, που τα διάβασα και δεύτερη φορά, τόσο την Ιλιάδα όσο και την Οδύσσεια, πριν δέκα χρόνια, εδώ στην Κρήτη. Και φυσικά είδα κάποιες κινηματογραφικές μεταφορές τους, όπως κάνω πάντα. Έτσι δεν υπήρχε περίπτωση να μη δω και την «Οδύσσεια» του Κρίστοφερ Νόλαν, για την οποία γίνονται πολλές συζητήσεις.

  Ένα κριτήριο για το πόσο μου αρέσει μια ταινία είναι το αν με καθηλώνει, αν την βαριέμαι, ή κάτι ενδιάμεσο. Η ταινία του Νόλαν πρέπει να πω ότι με καθήλωσε.

  Φυσικά, όπως γίνεται στις κινηματογραφικές μεταφορές (έχω γράψει σχετικά) δεν έμεινε πιστός στην πλοκή. Πρόσθεσε επεισόδια, όπως για παράδειγμα την αντικατάσταση του Αντίνοου με κάποιον άλλο νεαρό στην τρωική εκστρατεία, την οποία ο νεαρός πλήρωσε με τη ζωή του.

  Και βέβαια παρέλειψε επεισόδια, όπως για παράδειγμα το κρέμασμα των υπηρετριών που πηδιόντουσαν με τους μνηστήρες.

  Έχουμε την τάση να βάζουμε στον προκρούστη του μεταφερόμενου έργου την κινηματογραφική μεταφορά, θεωρώντας την τόσο πιο ελλειμματική όσο πιο πολύ αποκλίνει από αυτό, αν και ξέρουμε ότι αυτό είναι λάθος. Υπάρχουν μεταφορές που είναι πιστές, και άλλες που απλά εμπνέονται από το λογοτέχνημα, όπως π.χ. η «Μαντάμ Μποβαρί».

  Είναι ιεροσυλία η απόκλιση;

  Για πολλούς ναι. Δεν το κρύβω ότι με ξένισε η μαύρη ωραία Ελένη, αν και καταλαβαίνω το σκεπτικό του Νόλαν (Πρέπει να ξαναδώ τη «Μαχαμπαράτα»  του Πήτερ Μπρουκ). Σε μια διαφωτιστική συζήτηση με τον Ιωάννη Κωνσταντάκο που πέτυχα στο academia.edu, είδα ότι δεν ήταν η μόνη μη λευκή, απλά εγώ δεν αντελήφθηκα τους άλλους παρά μόνο έναν επίσης μαύρο μνηστήρα.

  Ο Νόλαν «σπάζει» την ιστορία πηγαίνοντας μπροστά-πίσω στο χρόνο, δίνοντας έτσι ένα ρυθμό στην ταινία, κάτι ανάλογο με τα μουσικά έργα, που το αλέγκρο το διαδέχεται το λάργκο και ούτω καθεξής.

  Θα μου άρεσε πολύ να έβλεπα και τις σειρήνες, και ας μην άκουγα το τραγούδι τους όπως ο Οδυσσέας, αλλά δεν τις είδα.

  Συνειδητοποίησα ότι το μοτίβο «ένας εναντίον όλων» που είδα τελευταία σε πολλές κινέζικες ταινίες wu xia, το συναντάμε και εδώ, και όχι μόνο στα ακριτικά έπη. Μόνος ο Οδυσσέας εναντίον των μνηστήρων.

  Και επίσης δεν μου άρεσε το τέλος. Ο Οδυσσέας παίρνει πάλι δρόμο για ταξίδια. Δεν θυμόμουνα να τέλειωνε έτσι η «Οδύσσεια», και ρώτησα το chatgpt. Να η ερώτησή μου:

  «Δεν μπορείς να έχεις και την πίττα σωστή και το σκύλο χορτάτο. Έχω γράψει αρκετά για την αυτοθυσία της γυναίκας για τον άντρα (Αντίο Παλλακίδα μου, Άλκηστη...). Η κακομοίρα η Πηνελόπη, τρελά ερωτευμένη με τον Οδυσσέα, του έμεινε πιστή 20 χρόνια. Και αυτός ο άθλιος, αντί να καθίσει στα αυγά του, το έριξε πάλι στα ταξίδια. Δυστυχώς δεν υπάρχει προφητεία του Τειρεσία που να λέει ότι η Πηνελόπη, αγανακτισμένη, τα έφτιαξε με κάποιον από τους επόμενους μνηστήρες. Τα λέω αυτά γιατί έχω δηλώσει επανειλημμένα φεμινιστής. Σίγουρα ένα τέλος δεν θα ικανοποίησε πολλούς σαν και μένα. Θα μπορούσε μια χαρά ο Νόλαν να κλείσει την ταινία του όπως ο όμηρος».

  Η απάντηση ήταν ότι υπάρχει στη λ ραψωδία μια τέτοια προφητεία από τον Τειρεσία. Αυτή την προφητεία ακολουθεί ο Καζαντζάκης στη δική του «Οδύσσεια».

  Θέματα: Ο νόστος, η επιστροφή στην πατρίδα. Η συζυγική αγάπη. Η πίστη στον αφέντη (θέμα που συναντάμε σε πολλές ταινίες με σαμουράι). Και βέβαια το φανταστικό.

  Ένα τελευταίο σχόλιο: ο ρεαλισμός είναι ένα μικρό διάστημα στην αφηγηματική μυθοπλασία, μόλις τους τελευταίους αιώνες. Αυτός είναι και ο λόγος που ο Νόλαν δεν του κάνει ιδιαίτερη χρήση. Έδειξε μόνο τη σκύλα (ή τη χάρυβδη; ) να καταβροχθίζει συντρόφους του Οδυσσέα. Την θεά Αθηνά δεν την είδαμε. Ό,τι άλλο «φανταστικό» υπάρχει βρίσκεται στο μύθο (Κίρκη), δεν παρουσιάζονται π.χ., με κινηματογραφικά εφέ, οι σύντροφοι του Οδυσσέα να μεταμορφώνονται σε γουρούνια, τους βλέπουμε όταν έχουν πια μεταμορφωθεί σε γουρούνια.

  Επαναλαμβάνω, μου άρεσε η ταινία παρά τις ενστάσεις μου, και βέβαια δεν άρεσε μόνο σε μένα, όπως δείχνει η βαθμολογία της, 8,4.

Ang Li, Eat, drink, man, woman (飲食男女,1994)

 Ang Li, Eat, drink, man, woman (飲食男女,1994)

 

  Όπως στην ταινία «Στη φωτιά» του βιετναμέζου Anh Hung Trang, έτσι και στην ταινία του Ang Li «πρωταγωνιστής» είναι το φαγητό. Εδώ είναι ο πατέρας με τις τρεις κόρες του, μάγειρας. Εκεί είναι η Ζιλιέτ Μπινός, μαγείρισσα.

  Τρεις κόρες, με τα προβλήματά τους. Η μεγάλη, χημικός, χριστιανή, δεν φαίνεται να έχει ξεπεράσει την ερωτική της απογοήτευση με ένα συμφοιτητή της, πράγμα που αποδεικνύεται μύθος. Και ενώ την βλέπουν να μένει στο ράφι παντρεύεται με τον γυμναστή του σχολείου της, τον οποίο θα κάνει χριστιανό. Οι μαθητές της της στέλνουν ραβασάκια που νομίζει ότι είναι από αυτόν. Εξοργίζεται όταν το ανακαλύπτει. Αλλά τέλος καλό, όλα καλά.

  Όμως έδωσε όλες της τις οικονομίες προκαταβολή για ένα διαμέρισμα σε μια πολυκατοικία που ήταν ακόμη στα μπετά. Αποδείχτηκε ότι η κατασκευαστική εταιρεία ήταν απατεώνες, πάνε τα λεφτά της.

  Η μεσαία είναι στέλεχος σε μια αεροπορική εταιρεία. Το ειδύλλιό της με ένα νέο στέλεχος της εταιρείας ναυαγεί. Τελικά θα δεχθεί τη θέση στο Άμστερνταμ.

  Η μικρή είναι φοιτήτρια. Μεταφέρει τα γράμματα του απογοητευμένου ερωτευμένου στη φίλη του. Ο φουκαράς, αφού είδε και αποείδε, τα έφτιαξε μαζί της, προς μεγάλη αγανάκτηση της φίλης του. (Δίδαγμα: γυναίκες, μην κάνετε τις πολύ δύσκολες, γιατί το κελεπούρι μπορεί να σας φύγει).

  Από τα κωμικά επεισόδια: ο πατέρας φτιάχνει φαγητό για την μικρή Shan Shan, κόρη της Jing Rong η οποία ετοιμάζεται να πάρει διαζύγιο, κόρη της μαντάμ Liang που μόλις επέστρεψε από την Αμερική. Τρώει αυτό που της έδωσε η μητέρα της για το σχολείο. Σε λίγο ο πατέρας θα φτιάχνει ολόκληρο μενού για τους συμμαθητές και τις συμμαθήτριες της.

  Όμως το πιο κωμικό επεισόδιο είναι αυτό: Όλοι πιστεύουν ότι ο πατέρας θα παντρευτεί την madam Liang. Όταν στο οικογενειακό τραπέζι ο πατέρας ζητάει το χέρι της κόρης της, με την οποία τα είχε εδώ και καιρό, και μάλιστα είναι έγκυος, η Μαντάμ Liang παθαίνει υστερία.

  Κάτι ανάλογο είδαμε και στην ταινία του Milton Katselas, «Τα 40 καράτια».

  Την ταινία μου την υπέδειξε o Claude.ai, όχι για τα ίδια υφολογικά στοιχεία αλλά για τις οικογενειακές σκηνές, που έχει και η ταινία του Edward Yang, «Yi yi».

  Πολύ καλή ταινία, 7,8 η βαθμολογία της.

Yang Edward, Yi Yi (--, 2000)

 Yang Edward, Yi Yi (--, 2000)

 

  Επειδή μπορεί να σας παραξενέψει ο κινέζικος τίτλος: Yi, 一, ένα. Er, 二, δύο. San, 三, τρία.

  Και το ανέκδοτο:

  Ο πατέρας αποφασίζει να μάθει τους αριθμούς στο μικρό του γιο. Του γράφει το ένα. Την επομένη το πρωί, στην επανάληψη, του γράφει το ένα, αλλά κάνει τη γραμμή πιο μεγάλη. Ο μικρός γιος δεν ξέρει να απαντήσει. Του δίνει μια σφαλιάρα. -Δεν είπαμε ότι είναι το ένα; -Και πού να ξέρω εγώ ότι σε μια νύχτα μεγάλωσε τόσο πολύ;

  Και πάμε στην ταινία:

  Γιατί την είδα.

  Είχα δει την ταινία του Bian Zhuo «As the water flows», και σε συζήτηση με τον Claude.ai για τα υφολογικά στοιχεία, μακριά πλάνα και off-screen διαλόγους, μου υπέδειξε αυτή την ταινία του ταϊβανέζου Yang που χαρακτηρίζεται από τα ίδια υφολογικά στοιχεία, πράγμα που το διαπίστωσα.

  Τώρα ως προς την πλοκή.

  Παρακολουθούμε διάφορες ιστορίες, με έλασσονα σασπένς. Μια γιαγιά που βρίσκεται στο νοσοκομείο με εγκεφαλικό, ένας πιτσιρικάς που τον πειράζουν οι συμμαθήτριές του, μια επιχείρηση που διστάζει να προσλάβει έναν γιαπωνέζο για τις γνώσεις του πάνω σε ένα λογισμικό, μια μεσολαβήτρια που μεταφέρει τις επιστολές του στην φίλη του, για να καταλήξει να γίνει αυτή φίλη του, μια παλιά αγάπη…

  Αυτή θα λέγαμε είναι η κεντρική ιστορία. «Οι παλιές αγάπες πάνε στον παράδεισο», λέει η Μάρω Βαμβουνάκη. Όμως εδώ γύρισε πίσω. Την παράτησε στήνοντάς την στο ραντεβού πριν 30 χρόνια (θα της εξηγήσει τους λόγους του). Αυτή, απελπισμένη, πήγε στις ΗΠΑ όπου παντρεύτηκε, χώρισε… και τώρα επέστρεψε στην πατρίδα. Η γυναίκα του δεν καλοβλέπει την επιστροφή της, γίνεται επεισόδιο σε ένα πάρτι συμμαθητών. Τελικά θα βρεθούν στην Ιαπωνία, όπου είχε πάει αντιπρόσωπος της εταιρείας του για να υπογράψει τη σύμβαση με τον γιαπωνέζο.

  Υπάρχουν αρκετές δόσεις χιούμορ, ιδιαίτερα με τον πιτσιρικά και την φωτογραφική του μηχανή.

  Στο τέλος η ταινία έχει ένα κρεσέντο εξελίξεων. Η γιαγιά πεθαίνει. Συγκινητικότατος ο λόγος που βγάζει μπροστά στο φέρετρό της ο πιτσιρικάς, στο τελευταίο επεισόδιο της ταινίας. Η παλιά αγάπη επιστρέφει στον παράδεισο, χωρίς να του αφήσει μήνυμα. Και ο πρόεδρος της εταιρείας προσλαμβάνει άλλη στη θέση του γιαπωνέζου, την οποία πιάνει γκόμενα.

  Καθηλωτικά τα επεισόδια, εξαιρετικό το σενάριο, πολύ καλός σκηνοθέτης ο Yang, και το 8,1 της ταινίας δεν είναι έκπληξη.

 

Σταύρος Τσιώλης, Ας περιμένουν οι γυναίκες (1998)

 Σταύρος Τσιώλης, Ας περιμένουν οι γυναίκες (1998)

 

Από σήμερα στους κινηματογράφους

 

  Όταν βλέπω μια μεταδικτατορική κωμωδία, δεν μπορώ να μην την βάλω στον προκρούστη των κωμωδιών της χρυσής εποχής του ελληνικού κινηματογράφου της δεκαετίας του ’60, με τους αξέχαστους κωμικούς (να μη λέμε ονόματα), και φυσικά τη βρίσκω πάντα υπολειπόμενη. Και, να το ξαναγράψω, ένα βασικό κριτήριο για μένα είναι το πόσο γελάω.

  7,7 η βαθμολογία της, ας το πούμε από τώρα, πιστεύω γιατί έχει ένα σημαντικό χαρακτηριστικό: την πολιτική σάτιρα. Οι αναφορές στο ΠΑΣΟΚ και στη ΝΔ γίνονται επίκαιρες, με το προεκλογικό κλίμα να επικρατεί. Από τις ταινίες της χρυσής δεκαετίας, η μόνη που θυμάμαι να έχει πολιτική σάτιρα είναι η «Υπάρχει και φιλότιμο».

   Βλέπουμε αρχικά τους δυο από τους τρεις μπατζανάκηδες. Ο ένας είναι αρρωστημένα ερωτύλος, και θα δούμε πολλά χιουμοριστικά επεισόδια. Ο άλλος είναι ο προσγειωμένος. Ο τρίτος είναι πραγματικός γκομενιάρης. Θα τον δούμε με τη γκόμενα.

  Πού πηγαίνουν;

  Στη Θάσο, που τους περιμένουν οι οικογένειές τους.

  Θα αργήσουν λίγο, αλλά μόνο έτσι θα έχουμε την κωμωδία.

  Από τα πιο κωμικά επεισόδια: Ο Ζουγανέλης πέφτει στο νερό να αυτοκτονήσει, απελπισμένος από έρωτα. Ο Μπουλάς πέφτει στο νερό να αυτοκτονήσει, επειδή ο μπατζανάκης του ξεγέλασε την μάνα του και ψήφισε ΝΔ, ενώ αυτός είναι βαμμένος πασόκος.

  -Θα ψηφίσω ΠΑΣΟΚ.

  Όχι εγώ, ατάκα από την ταινία είναι.

  Μια ομοιότητα με τις ταινίες της δεκαετίας του ’60 είναι τα 15 τραγούδια.

  Που δεν είναι όλα λαϊκά, και μόνο ένα είναι live.