Μπάμπης Δερμιτζάκης

Book review, movie criticism

Thursday, May 28, 2026

John Huston, Το γεράκι της Μάλτας (The maltese falcon, 1941)

John Huston, Το γεράκι της Μάλτας (The maltese falcon, 1941)


  

  Από σήμερα στους κινηματογράφους

  Φυσικά την ταινία την είχα δει, αλλά την ξαναείδα με την ευκαιρία της επανέκδοσής της. Δεν είμαι λάτρης του film noir, αλλά Τζων Χιούστον είναι αυτός, και το «Γεράκι της Μάλτας» είναι κλασική ταινία.

  Το μοτίβο της αναζήτησης, πιο ειδικά του holy grail, είναι το μοτίβο της ταινίας. Στη θέση του άγιου δισκοπότηρου είναι το γεράκι της Μάλτας, χρυσό, διακοσμημένο με πολύτιμους λίθους.

  Και πάλι το μοτίβο, ο ιδιωτικός ντετέκτιβ σε κόντρα με την αστυνομία.

  Εδώ υπάρχει και η προσωπική εμπλοκή στους φόνους: μήπως τους διέπραξε αυτός;

  Φυσικά θα ξελασπώσει.

  Βλέπουμε ένα ειδύλλιο να σχηματίζεται, ανάμεσα στον Χάμφρεϊ Μπόγκαρτ και στην Mary Astor.

  Θα ευοδωθεί;

  Πολλοί θα το ήθελαν, ανάμεσα στους οποίους και εγώ. Όμως δεν μπορείς να έχεις και την πίττα σωστή και το σκύλο χορτάτο. Ο Χιούστον έπρεπε να επιλέξει ανάμεσα στο romance των romance και στην ανατροπή των film noir, και γενικά των ταινιών crime και thriller.  

  Φυσικά επέλεξε το δεύτερο.

  Συναρπαστική ταινία, 7,9 η βαθμολογία της.


Simon Mesa Soto, Ένας ποιητής (Un poeta, 2025)

 Simon Mesa Soto, Ένας ποιητής (Un poeta, 2025)

 


Από σήμερα στους κινηματογράφους

  Έχω γράψει εκτενώς σε ένα (αυτο)βιογραφικό βιβλίο μου για την παροιμία «Κάνε καλό και ρίξε το στο γιαλό».

  Η ταινία αυτή αποτελεί διάψευσή της.

  Πολυβραβευμένος ποιητής, έχει τα προβλήματά του, όπως όλοι οι «καταραμένοι» ποιητές. Αλκοολικός, που όμως έκανε αποτοξίνωση.

  Χωρισμένος.

  Αποξενωμένος από την κόρη του.

  Εγκατέλειψε τη θέση του στο Πανεπιστήμιο για την ποίηση.

  Όμως με χαρά θα προσληφθεί σαν καθηγητής σε ένα λύκειο, όπου θα διδάσκει creative poetry. Πρέπει να έχει λεφτά να πληρώσει τα δίδακτρα της κόρης του στο Πανεπιστήμιο, αν δεν καταφέρει να κερδίσει την υποτροφία.

  Μια μαθήτριά του ξεχωρίζει.

  Είναι πραγματικό ταλέντο.

  Θα την ενθαρρύνει.

  Και θα ενισχύσει κάποιες φορές την φτωχή, πολυμελή οικογένειά της με τρόφιμα.

  Όμως στο φεστιβάλ ποίησης, όπου η protégé του θα ενθουσιάσει με το ποίημα που θα διαβάσει στην έναρξή του, θα συμβούν διάφορα.

  Το αναθεματισμένο ποτό.

  Θα πλήξει και τους δυο.

  Το unhappy end κάπως χρυσώνεται.

  Όχι, δεν μου άρεσε η ταινία, παρά το 7,8 της βαθμολογίας της και την εξαιρετική ερμηνεία του Ubeimar Rios.

Tuesday, May 26, 2026

Καστοριάδης

 Καστοριάδης

 


  Έπεσα πάνω σε ένα πολύ ωραίο κείμενο για τον Καστοριάδη και το κοινοποίησα στον τοίχο μου στο facebook. Αντιγράφω τις δυο πρώτες περιόδους.

  «Μια μύγα έχει παγιδευτεί μέσα σε ένα γυάλινο μπουκάλι. Πετά συνεχώς, χτυπά στα τοιχώματα, εξαντλείται, αλλά δεν μπορεί να βγει, παρότι η έξοδος ίσως βρίσκεται ανοιχτή λίγο πιο πάνω. Είναι τόσο εγκλωβισμένη στον τρόπο που κινείται και αντιλαμβάνεται τον χώρο, που δεν βλέπει τη διέξοδο.

  Για τον Καστοριάδη, αυτό μοιάζει με τις κοινωνίες και τους ανθρώπους. Ζούμε μέσα σε ιδέες, συνήθειες, συστήματα, ιδεολογίες και «αυτονόητα» που εμείς οι ίδιοι δημιουργήσαμε, αλλά τα θεωρούμε φυσικά και αναπόφευκτα».

  Πριν προχωρήσω, να πω ότι προηγήθηκε σ’ αυτή την αντίληψη ο Bacon με τα είδωλά του, έχω γράψει και άλλη φορά, δεν θέλω να επανέλθω. Εδώ απλά ήθελα να δώσω ένα παράδειγμα που το έχω πει σε φίλους.

  Κλασική ερώτηση: Πιστεύεις στο Θεό; (να μην κολλήσουμε τώρα στο αν ο προφήτης του είναι ο Μωάμεθ).

  Κλασική απάντηση: Πιστεύω σε μια ανώτερη δύναμη.

  Και ο ερωτών και ο απαντών βρίσκονται μέσα στο «μπουκάλι» της μονοθεϊστικής κουλτούρας μας. Αν έκανες αυτή την ερώτηση σε ένα αρχαίο έλληνα, θα σε κοίταζε γεμάτος έκπληξη: Για ποιον θεό μιλάς, για τον Άρη, τον Ποσειδώνα, τον Δία…

  Ο αρχαίος έλληνας βρίσκεται σε άλλο μπουκάλι.

  Και εγώ βρίσκομαι σε άλλο.

  Πώς θα απαντούσα σε κάποιον αν μου έκανε αυτή την ερώτηση;

  Πλάκα μου κάνεις; Τι ένας θεός; Εγώ απλά πιστεύω ότι υπάρχουν ανώτερες δυνάμεις που μας ξεπερνούν, και για τις μόνες για τις οποίες ξέρουμε με σιγουριά κάτι είναι οι εξωγήινοι. Και αυτό το κάτι δεν είναι παρά μόνο η ύπαρξή τους.

  Δεν είσαι στα καλά σου, εδώ υπάρχουν τόσοι και τόσοι που δεν πιστεύουν στους εξωήινους.

  Δεν ξέρω αν το ξέρετε, υπάρχουν τόσοι (αλλά όχι και τόσοι) που δεν πιστεύουν ότι η γη είναι στρογγυλή και γυρνάει γύρω από τον ήλιο.

  Να μην πω όλη την ιστορία, την έχω αφηγηθεί αλλού, ξενέρωσα ξαφνικά στη συζήτηση που είχα με ένα νεαρό (εγώ ήμουν δεκαπεντάχρονος μαθητής) στο μοναστήρι της Φανερωμένης, όταν μου είπε «Και να σκεφτείς ότι κάποιοι πιστεύουν πως η γη είναι στρογγυλή και γυρνάει γύρω από τον ήλιο».

  Φυσικά πού να του πω ότι και εγώ είμαι ένας από αυτούς τους κάποιους.

  Ας μην πιάσουμε και τον Δαρβίνο, γιατί θα πάει μακριά η βαλίτσα.

Covid: δυο συμβουλές

 Covid: δυο συμβουλές 

  Τη μια συμβουλή σας την έχω ήδη δώσει, από την εμπειρία μιας φίλης. Με ήπια συμπτώματα covid, έπαθε μίνι εγκεφαλικό και μίνι πνευμονικό οίδημα μετά από λίγες μέρες. Την πλάκωσαν στα αντιθρομβωτικά.

  Η συμβουλή: Δεν είναι σίγουρο ότι θα την πάθετε, αλλά ποτέ δεν ξέρεις. Αν νοσήσετε με covid, καλό είναι να παίρνετε για κάποιες μέρες salospir, εκτός και παίρνετε, όπως εγώ, αντιπηκτικό.

  Η δεύτερη.

  Νοσηλεύτηκα για τέσσερις μέρες στην Παμμακάριστο για μια ήπια πνευμονική λοίμωξη. Σήμερα πήρα εξιτήριο.

  Ο φίλος ο Νίκος (χάρη στην κόρη του είδαμε τον τελικό των final four) πώς την έπαθε.

  Κόλλησε covid, ήπια συμπτώματα και αυτός. Μετά από κάποιες μέρες, ένιωσε να του κόβονται οι δυνάμεις, να μην μπορεί να αναπνεύσει. Κάλεσε ασθενοφόρο. Τον πήγαν στο πλησιέστερο νοσοκομείο, και ας μην είχε πνευμονολογικό τμήμα. Ήταν ζήτημα ζωής και θανάτου. Το οξυγόνο του είχε πέσει στο 80.

  Και η συμβουλή: αν νοσήσετε με covid, παίρνεται κατά διαστήματα το οξυγόνο σας με το οξύμετρο. Αν πέσει κάτω από 94, σίγουρα κάτω από 92, πηγαίνετε στα επείγοντα ενός νοσοκομείου που να διαθέτει πνευμονολογική κλινική. Ή αν δεν θέλετε, επικοινωνήστε με το γιατρό σας.

  26-5-2026

Διαδικτυακές απάτες

 Διαδικτυακές απάτες 

H Γενική Ταχυδρομική με ειδοποίησε ότι σύντομα θα παρελάμβανα δέμα. Με πήρε τηλέφωνο ο ταχυδρόμος χθες (δεν ήμουν σπίτι). Είναι ένα δέμα με αντικαταβολή, 45 τόσα ευρώ. -Από πού είναι; Νομίζω μου είπε Ουγγαρία. Δεν θυμάμαι (όχι, δεν έχει σχέση με alzheimer) να έκανα καμιά παραγγελία. Υπέθεσα ότι είναι μια νέα διαδικτυακή απάτη. Αν ήμουν περίεργος, θα πλήρωνα τα 45 ευρώ να δω τι διάβολο είναι αυτό που μου έστειλαν. Όμως δεν ήμουν περίεργος, του είπα ότι δεν το παραλαμβάνω. ΣΥΜΠΛΗΡΩΝΩ. Ένα πλαστικό ρολόι, μου αφήνει σε σχόλιο ο Κωνσταντίνος που ήταν αρκετά περίεργος για να την πάθει. Οπότε, αν σας έλθει τέτοιο μήνυμα, ξέρετε τι θα παραλάβετε. Ο Ντίνος όμως δεν τσίμπησε. Ήταν 70 ευρώ, από Χονγκ Κονγκ.

  Αυτά, προς επίρρωση της παροιμίας: η περιέργεια σκότωσε τη γάτα.

26-5-2026

Friday, May 22, 2026

Gus Van Sant, Η ομηρία (Dead man’s wire, 2025)

 Gus Van Sant, Η ομηρία (Dead man’s wire, 2025)

 


  Από χθες στους κινηματογράφους

  Και μετά την ταινία «Μην ανησυχείς, δεν θα φτάσει μακριά με τα πόδια», o Gus Van Sant γυρίζει την «Ομηρία», που βασίζεται σε πραγματικό γεγονός.

  Αυτή έχει «σασπένς του πώς», φτάσαμε σ’ αυτό το τέλος, όμως μόνο για τους αμερικάνους που ξέρουν την ιστορία.

  Και όχι όλοι. Οι νεότεροι πιθανότατα δεν την ξέρουν, μια και διαδραματίστηκε το 1977.  

  Για μας τους υπόλοιπους έχουμε «σασπένς του τι» θα γίνει στο τέλος.

  Τι έγινε, θα σκοτώσει τον όμηρο ο Τόνι Κυρίτσης; (κάποιος παππούς του θα ήλθε από την Ελλάδα).

  Μια χρηματοπιστωτική εταιρεία του έπαιξε ένα άσχημο παιχνίδι και θέλει να εκδικηθεί. Δεν κατάφερε να πιάσει τον πατέρα (Αλ Πατσίνο), πιάνει το γιο.

  Και έχουμε όλο το σασπένς που υπάρχει σε τέτοιου είδους ομηρίες (Κάποιοι θα θυμάστε την περίπτωση του Ματέι Σορίν, στα καθ’ ημάς).

  Τι έγινε στο τέλος;

  Δεν θέλω να κάνω σπόιλερ, αλλά το μόνο που μπορώ να πω είναι ότι με ικανοποίησε αφάνταστα.

 

 

Gus Van Sant, Μην ανησυχείς, δεν θα φτάσει μακριά με τα πόδια (Don't Worry, He Won't Get Far on Foot, 2018)

 Gus Van Sant, Μην ανησυχείς, δεν θα φτάσει μακριά με τα πόδια (Don't Worry, He Won't Get Far on Foot, 2018)

 


  Μετά από το φανταστικό της προηγούμενης ταινίας του «The sea of trees», ο Gus Van Sant καταπιάνεται με πραγματικές ιστορίες. Η ταινία βασίζεται στις αναμνήσεις του John Callahan.

  Υιοθετημένος, κουβαλάει τον πόνο ότι η μητέρα του τον παράτησε. Για να καταπολεμήσει την κατάθλιψή του το ρίχνει στο ποτό. Σε ένα πάρτι, ένας άγνωστος θα τον πείσει να πάνε σε ένα άλλο πάρτι, πολύ καλύτερο. Όμως, μεθυσμένος καθώς είναι θα στουκάρει σε μια κολώνα. Θα τη γλιτώσει με μικροκακώσεις ενώ ο Κάλλαχαν, 21 χρονών τότε, θα μείνει τετραπληγικός, στο εξής θα είναι καθηλωμένος σε καροτσάκι.

  Το ποτό όμως δεν μπορεί να το εγκαταλείψει. Κάνει προσπάθεια σε μια ομάδα ανώνυμων αλκοολικών.

  Τελικά θα τα καταφέρει.

  Και θα βρει ένα νόημα στη ζωή του, ζωγραφίζοντας καρτούν. Θα δημοσιεύει στις εφημερίδες.

  Δεν είναι σε όλους αρεστά τα καρτούν του, κάποιοι τα βρίσκουν απωθητικά. Όμως στους περισσότερους αρέσουν, δημοσιεύονται σε εφημερίδες και περιοδικά, και κερδίζει χρήματα.

  Στην υπαρξιακή ψυχολογία, θεμελιωτής της οποίας είναι ο Βίκτορ Φρανκλ, το πιο σημαντικό είναι να θέτεις στόχους της ζωής σου. Ο στόχος του να γίνει καρτουνίστας τον βοήθησε πάρα πολύ να απαλλαγεί από τον αλκοολισμό.

  Ενώ στην προηγούμενη ταινία είχαμε εναλλασσόμενα επεισόδια από δυο χρόνους, Εδώ έχουμε επεισόδια που εναλλάσσονται σε πολλούς χρόνους. Το τελευταίο είναι που μιλάει σε ένα θέατρο για το πρόβλημα του αλκοολισμού, πώς το ξεπέρασε, και γενικά για τη ζωή του.

  Και, ναι, υπήρξε ένα ειδύλλιο, με μια αεροσυνοδό.

  Συγκινητική ταινία, έχω φίλο παραπληγικό και ξέρω ότι η ζωή τους δεν είναι εύκολη. Όμως οι βιογραφικές ταινίες «πάσχουν» από το ότι δεν υπάρχει μείζον σασπένς σ’ αυτές. Μπορεί η βαθμολογία της να είναι 6,8, όμως εμένα μου άρεσε περισσότερο η προηγούμενη που είχε βαθμολογία 6,1.