Chen Xihe (陈西禾) και Ye Ming (葉明), Family (1956)

 Chen Xihe (陈西禾) και Ye Ming (葉明), Family (1956)

 

  Η «Οικογένεια» είναι κινηματογραφική μεταγραφή του ομώνυμου μυθιστορήματος του Ba Jin, το πρώτο της τριλογίας «Ταραγμένα χρόνια».

  Πριν χρόνια διάβασα σε reader το δεύτερο και τρίτο μέρος, και ευτυχώς που μου είπε ο φίλος μου ο Κορακιανίτης ότι το πρώτο, η «Οικογένεια», έχει μεταφραστεί και στα ελληνικά.

  Η πτώση ενός οίκου είναι το θέμα της τριλογίας. Υπάρχουν και άλλα μυθιστορήματα με αυτό το θέμα, αλλά στο μυαλό μου έρχονται, ίσως γιατί είναι τα πιο χαρακτηριστικά, οι «Μπούντενμπροκ» του Τόμας Μαν (θα ήθελα να το ξαναδιαβάσω) και ο «Γατόπαρδος» του Λαμπεντούζα.

  Ο Ba Jin είναι αναρχικός. Το Ba Jin είναι ψευδώνυμο. Το Ba είναι από την πρώτη συλλαβή του Μπακούνιν και το Jin από την τελευταία του Κροπότκιν.

  Πώς γίνεται αυτό;

  Τον Πέτρο Κροπότκιν οι κινέζοι τον μεταγράφουν ως 克鲁泡特金, Ke lu (Πέτρος) Pao te jin (Κροπότικιν).

  Στο μυθιστόρημα αυτό, αλλά και στα άλλα δύο, ο Ba Jin καταφέρεται ενάντια στην πατριαρχεία και στις προλήψεις.

  Ο παππούς δίνει εντολές για τα πάντα. Και ανάμεσα σ’ αυτές είναι και το ποια θα παντρευτούν οι γιοι και οι εγγονοί του.

  Θύμα είναι ο μεγάλος αδελφός, ανίσχυρος μπροστά στη θέληση του παππού. Δεν θα παντρευτεί αυτή που αγαπά αλλά αυτή που του επιβάλει ο παππούς.

  Δεν περνάει άσκημα μαζί της, τον αγαπά, η άλλη όμως πέθανε από «χτικιό», συχνός θάνατος των γυναικών παλιά που υπέφεραν από ερωτική απογοήτευση. Εκείνη την εποχή δεν υπήρχαν αποτελεσματικά φάρμακα για τη φυματίωση.

  Ο παππούς πεθαίνει ενώ η γυναίκα του είναι έγκυος. Δεν μπορεί να γεννήσει μέσα στο σπίτι, πρέπει να βγει έξω από τα τείχη της πόλης, γιατί αλλιώς από το σώμα του παππού θα τρέξει αίμα. Ο μικρός γιος κοροϊδεύει για αυτές τις προλήψεις. Είναι αυτός που πάει κόντρα συνέχεια στην οικογένεια, συμμετέχει σε έναν επαναστατικό όμιλο, εκδίδουν και περιοδικό. Αδυσώπητος εχθρός τους ο Κομφούκιος.

  Ξέχασα να πω ότι η πλοκή της τριλογίας διαδραματίζεται κάπου στη μέση της δεκαετίας του 1910, λίγο μετά την επανάσταση.

  Να σημειώσω εδώ: Ο Κομφούκιος δεν ήταν προφήτης ενός θεού, όμως η θέση που καθορίζει στη γυναίκα μέσα στην οικογένεια και στην κοινωνία γενικά είναι παρόμοια με εκείνη του Μωάμεθ. Οι αριστεροί σκηνοθέτες της δεκαετίας του ’30 ήταν σφοδροί πολέμιοι του Κομφουκιανισμού, τον οποίο προπαγάνδιζε το Guomintang, το εθνικιστικό κόμμα.

  Η γυναίκα του πεθαίνει στη γέννα. Ο άντρας της είναι απαρηγόρητος.

  Την υπηρέτρια ο παππούς έχει κανονίσει να την παντρέψει με κάποιο γέρο. Ο μικρός γιος είναι ερωτευμένος μαζί της, θέλει κάποια στιγμή να την παντρευτεί. Αυτή, που επίσης τον αγαπάει, για να αποφύγει αυτό το γάμο πέφτει στο πηγάδι και πνίγεται.

  Το πηγάδι ήταν συχνός τόπος αυτοκτονίας και θανάτωσης εκείνη την εποχή. Η περιβόητη Cixi έριξε στο πηγάδι την αγαπημένη παλλακίδα του ανιψιού της και αυτοκράτορα, γιατί τον ενθάρρυνε σε μεταρρυθμίσεις.

  Εξαιρετική ταινία, δεν κατάλαβα γιατί δεν άρεσε στον Ba Jin.  

  Περισσότερα γράφω στην ανάρτησή μου για το μυθιστόρημα, στην οποία και σας παραπέμπω.  

Jim Jarmusch, Father mother sister brother (2025)

 Jim Jarmusch, Father mother sister brother (2025)

 

  Εξακολουθεί να παίζεται στους κινηματογράφους.

  Μου αρέσει ο Jarmusch για την αργή πλοκή των ταινιών του και τα θέματά τους.

  Η ταινία μου θύμισε τις ταινίες του Hong Sang-soo, με τις casual συζητήσεις.

  Η ταινία χωρίζεται σε τρία μέρη, όμως δεν είναι σπονδυλωτή, αποτελείται από ανεξάρτητα επεισόδια.

  Στο πρώτο ο αδελφός και η αδελφή επισκέπτονται τον ηλικιωμένο πατέρα στο σπίτι του. Ο αδελφός του πηγαίνει και ένα πακέτο με τρόφιμα.

  Ο οποίος τους παρουσιάζεται ως αξιοθρήνητος. Το ρολόι του δεν είναι rolex, είναι μαϊμού. Έχει στην είσοδο μια σακαράκα, το καλό αμάξι του το έχει κρυμμένο. Θα φιλοτιμηθούν να του δώσουν χρήματα. Νομίζω η κόρη του είναι που του δίνει.

  Casual συζήτηση, όμως έχει περάσει η ώρα, πρέπει να πηγαίνουν.

  Από τώρα;

  Δεν έρχονται να τον βλέπουν και τόσο συχνά.

  Μου θύμισε μια καθαρίστριά μου.

  Η κόρη της, μου λέει, έρχεται να την δει. Αν της δώσει λεφτά θα καθίσει ένα μισάωρο. Αν δεν της δώσει, θα φύγει σε δέκα λεφτά.

  Το μήνυμα που υποκρύπτεται πίσω από αυτό το επεισόδιο, η περίπου εγκατάλειψη των γέρο-γονιών από τα παιδιά, φαίνεται πολύ χαρακτηριστικά στο δεύτερο.

  Ζουν στην ίδια πόλη, στο Μπέλφαστ, οι δυο αδελφές και η μητέρα τους. Όμως βλέπονται μόνο μια φορά το χρόνο.

  Της πηγαίνουν άνθη.

  Και εδώ βλέπουμε casual συζητήσεις.

  Μαϊμού το ρολόι που φοράει η μια, όπως και το ρολόι του πατέρα στο προηγούμενο επεισόδιο.

  Ένα από τα θέματα συζήτησης που άνοιξαν ήταν και το τι ζώο είναι στο κινέζικο ωροσκόπιο.

  Κοίτα να δεις, εγώ κινεζο… και δεν το έψαξα ποτέ.

  Ρώτησα το perplexity.

  Με παρέπεμψε σε μια ιστοσελίδα.

  Αν θέλετε και εσείς να δείτε τι ζώο είστε πατήστε εδώ.

Ox (βόδι)

Personality: diligent, dependable, strong, determined

Lucky numbers: 1, 4

Lucky colors: white, yellow, green

Lucky flowers: tulip, peach blossom

  Νομίζω το personality με περιγράφει με αρκετή ακρίβεια, όπως και το γιο μου που είναι τίγρης.

  Εδώ το θέμα του Jarmusch φαίνεται πολύ πιο χαρακτηριστικά. Όχι μόνο για τη μια φορά το χρόνο συνάντηση, αλλά και για τον αποχαιρετισμό. Η μητέρα κάθεται στην εξώπορτα παρακολουθώντας τις που φεύγουν, και εξακολουθεί να μένει εκεί, αγναντεύοντας το δρόμο.

  Όταν χάνουμε τους γονείς μας, τότε νιώθουμε την αξία τους.

  Τα δυο δίδυμα αδέλφια, μετά το θάνατο των γονιών τους σε αεροπορικό δυστύχημα επισκέπτονται το σπίτι που έμεναν όταν γεννήθηκαν, στο Παρίσι. Μαύρος ο πατέρας, λευκή η μητέρα, μιγάδες αυτοί.

  Κοιτάζουν παλιές φωτογραφίες, γεμάτοι συγκίνηση.

  Τι θα κάνουν όλη αυτή τη σαβούρα που είναι στρυμωγμένη σε μια αποθήκη;

  Ανεξάρτητες και οι τρεις ιστορίες, όμως έχουν κοινά σημεία.

  Είναι εξαιρετικά πιθανόν να δούμε και στις τρεις ιστορίες πολλές σκηνές μέσα σε αυτοκίνητο.

  Είναι λιγότερο πιθανόν να γίνεται αναφορά σε rolex και στις τρεις ιστορίες

  Και ακόμη λιγότερο πιθανόν να δούμε και στις τρεις ιστορίες πατινατζήδες να διασχίζουν το δρόμο.

  Εξαιρετικά έξυπνος τρόπος να ενώσει μηχανικά ο Jarmusch τις τρεις ιστορίες· τις οποίες συνδέει με δυο σύντομα πλάνα που θυμίζουν τις πειραματικές ταινίες του Stan Brakhage. Μεταβαλλόμενο χρωματικό φόντο με έγχρωμες λουρίδες που βομβαρδίζονται από πολύχρωμες σπίθες.